Στην αρχαία Ελλάδα, αλλά και στη Ρώμη, την Αμερική των Ινδιάνων και στη μακρινή Σιβηρία, το κουκουνάρι αποτελούσε ανέκαθεν περιζήτητη λιχουδιά. Ίσως γιατί θεωρείται και από τους πιο… καλότυχους καρπούς.

Ο επιμήκης στο σχήμα κουκουναρόσπορος, που προέρχεται από τα κουκουνάρια των πεύκων και είναι λίγο μακρύτερος από τον κόκκο του ρυζιού εκτιμάται παλαιόθεν για τη μαλακή και σχεδόν κρεμώδη υφή του, τη γλυκιά και απαλή γεύση του, και το ελαφρώς ρητινώδες άρωμά του. Σήμερα, οι κουκουναρόσποροι χρησιμοποιούνται ευρέως για να αρωματίσουν, να δώσουν γεύση ή να διακοσμήσουν γλυκά και αλμυρά πιάτα, ιδιαίτερα τώρα τα Χριστούγεννα.

Η οικογένεια των πευκιδών περιλαμβάνει πάνω από 90 είδη, που βρίσκονται όλα στο βόρειο ημισφαίριο. Απ' τα πολλά είδη που υπάρχουν, τη μεγαλύτερη σημασία για τη χώρα μας την έχει το πεύκο το κοινό. Τα κουκουνάρια είναι οι βρώσιμοι καρποί του πεύκου. Πάνω από 20 είναι τα είδη του πεύκου που παράγουν καρπούς κατάλληλους για συγκομιδή. Το πιο ευρέως διαδεδομένο είδος πεύκου στον κόσμο είναι η πεύκη η πίτυς, που ευδοκιμεί σε πολλές χώρες της Ευρώπης, αλλά και στη χώρα μας.

Από τέτοια πεύκα αποτελούνται τα δάση της Πελοποννήσου, της Στερεάς και μέχρι τη Χαλκιδική ακόμη. Άλλα αξιόλογα είδη για την Ελλάδα είναι η πεύκη η παράλια και η πεύκη η πίτυς ή κουκουναριά. Και τα δύο προτιμούν εδάφη κοντά στη θάλασσα, ξερά και όχι ασβεστούχα, ενώ φτάνουν σε ύψος μέχρι και 30 μέτρα.

Η κουκουναριά ή ήμερο πεύκο, με τη λατινική ονομασία, Pinus Pinea, σε νεαρή ηλικία η κόμη του δέντρου έχει σχήμα περισσότερο σφαιρικό ενώ τα μεγαλύτερης ηλικίας έχουν περισσότερο ομπρελοειδή μορφή. Είναι φωτόφιλο είδος και μάλιστα περισσότερο από όλα τα είδη των Ελληνικών πεύκων. Αναπτύσσεται σε όλα τα είδη των εδαφών εκτός από τα εκτός απο τα πολύ συμπαγή αργιλλώδη.

Οι κουκουναρόσποροι συλλέγονται συνήθως με τα χέρια. Η γεύση τους συχνά θυμίζει εκείνη του αμύγδαλου, αν και είναι πιο ρητινώδης και πιο πικάντικη.

Στα βόρεια της Ευρώπης, τα δάση από πεύκα αποτελούνται απ' το είδος Pinus Silvestris. Πρόκειται για δέντρο που φτάνει μέχρι και τα 45 μέτρα, με κορμό ίσιο και χωρίς διακλαδώσεις. Το ξύλο του θεωρείται απ' τα καλύτερα που έχουν τα πεύκα.

Κουκουνάρι… το ερωτικό

Το κουκουνάρι καταναλωνόταν ευρέως στην Ευρώπη και την Ασία, από την Παλαιολιθική κιόλας περίοδο. Οι αρχαίοι Έλληνες και οι Ρωμαίοι εκτιμούσαν την πλούσια θρεπτική αξία του και ίσως και αυτός ήταν ο λόγος που το θεωρούσαν και σύμβολο ανδρισμού και γονιμότητας. Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, μάλιστα, συνήθιζαν να σερβίρουν ένα είδος μπισκότου με κουκουνάρι, που είχε ως κύριο στόχο την ενίσχυση των ερωτικών επιδόσεων.

Θρεπτική αξία

Ο κουκουναρόσπορος είναι πλούσιος σε πρωτεΐνες και ω - 3 λιπαρά οξέα, που είναι ευεργετικά για το καρδιαγγειακό σύστημα. Ακόμα, είναι πλούσια πηγή βιταμινών, φυτικών ινών, φολικού οξέως, ασβεστίου, φωσφόρου και σιδήρου και μπορεί να λειτουργήσει και ως συμπλήρωμα διατροφής, χάρη στην υψηλή ενεργειακή του αξία. Να σημειώσουμε ότι τα 100 γρ. κουκουναρόσπορου ισοδυναμούν με 570 θερμίδες.