Αν η ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου υποστηρίξει το σχέδιο διάσωσης του προγράμματος, αυτό θα διαρκέσει μέχρι το τέλος του 2013, με προϋπολογισμό μέχρι και 500 εκατ. ευρώ ετησίως.
Η Επιτροπή Γεωργίας υποστήριξε το κείμενο που προτάθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, ώστε να αποφευχθούν καθυστερήσεις στο να πάρουν τη βοήθεια σε εκείνοι που την χρειάζονται.
Πρόκειται για συμβιβασμό που θα δώσει «λύσεις στην πιεστική κατάσταση των ατόμων που εξαρτώνται από το πρόγραμμα για σήμερα» και θα «αφήσει αρκετό χώρο για περαιτέρω διαπραγματεύσεις» σχετικά με το πώς θα συνεχιστεί το πρόγραμμα μετά το 2014, δήλωσε ο επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας της Επιτροπής Γεωργίας και εισηγητής του Ευρωκοινοβουλίου για τη ρύθμιση Πολωνός ευρωβουλευτής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόματος Czesław Adam Siekierski.
«Σε μια περίοδο παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που δεν επιτρέπει σε πολλούς πολίτες να θρέψουν τις οικογένειές τους, αυτό είναι καλή είδηση», δήλωσε ο Πρόεδρος της Επιτροπής Γεωργίας, κ. Paolo de Castro (Σοσιαλιστές, Ιταλία), τονίζοντας ότι «πρέπει να διασφαλίσουμε ότι στην τρέχουσα οικονομική κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε θα φροντίσουμε όλους όσοι χρειάζονται επειγόντως την προσοχή μας τώρα».
Εάν το Ευρωκοινοβούλιο στο σύνολό του ακολουθείσει τη σύσταση της Επιτροπής Γεωργίας για υποστήριξη στο συμβιβαστικό κείμενο, το σύστημα θα εφαρμοστεί αναδρομικά από την 1η Ιανουαρίου 2012 έως το τέλος του 2013, με ανώτατο όριο στον προϋπολογισμό των 500 εκατ. € ανά έτος. Η ψηφοφορία στην ολομέλεια έχει προγραμματιστεί για τις 15 Φεβρουαρίου στο Στρασβούργο.
Το ιστορικό
Το πρόγραμμα για τη διανομή δωρεάν τροφίμων σε απόρους πολίτες της ΕΕ, το οποίο συστάθηκε το 1987 στο πλαίσιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, παρέχει σήμερα επισιτιστική βοήθεια για 18 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε συνθήκες φτώχειας σε 20 κράτη μέλη της ΕΕ. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι 43 εκατομμύρια άνθρωποι στην ΕΕ αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο ελλιπούς σίτισης.
Το δωρεάν φαγητό αρχικά προήλθε από τα αποθέματα παρέμβασης της ΚΑΠ, αλλά καθώς αυτά μειώθηκαν, το σύστημα άρχισε να βασίζονται ολοένα και περισσότερο σε αγορές, όμως η παγκόσμια οικονομική κρίση προκάλεσε απότομη αύξηση του αριθμού των πολιτών που έχουν ανάγκη.
Ωστόσο, τον Απρίλιο του 2011 το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων έκρινε ότι το εν λόγω καθεστώς θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει μόνο τα τρόφιμα από τα αποθέματα της παρέμβασης. Εάν δεν αναληφθεί άμεση δράση, για τη χρηματοδότηση του συστήματος θα πρέπει να μειωθεί σε 133 εκ. ευρώ το 2012, από500 εκατ. ευρώ το 2011.
Η προτεινόμενη ενημέρωση του εν λόγω κανονισμού, η οποία θα καθιστούσε δυνατή για το σύστημα για την αγορά τροφίμων από την αγορά, παρέμεινε σε εκκρεμότητα στο Συμβούλιο μέχρι το Νοέμβριο του 2011, όταν η Γερμανία συμφώνησε να υποστηρίξει τη συνέχιση του καθεστώτος, με την κατάλληλη χρηματοδότηση, μέχρι το τέλος του 2013.
Νίκη της Επιτροπής Γεωργίας η διατήρηση του προγράμματος
Καθοριστική υπήρξε η σθεναρή στάση της Επιτροπής Γεωργίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, μέλος της οποίας είναι ο Αντιπρόεδρος του ΕΚ Καθηγητής κ. Γιώργος Παπαστάμκος, για τη διατήρηση του προγράμματος διανομής τροφίμων στους απόρους της Ένωσης. Την εν λόγω σύσταση αναμένεται να επικυρώσει η Ολομέλεια του ΕΚ κατά την προσεχή σύνοδο στο Στρασβούργο, όπου θα τεθεί προς ψήφιση η σχετική νομοθετική πρόταση.
Σημειώνεται ότι η τύχη του προγράμματος για το 2012 και επέκεινα βρισκόταν επί μακρόν στα χέρια κυβερνητικών εκπροσώπων έξι κρατών μελών, οι οποίοι εμπόδιζαν την επίτευξη συμφωνίας στο Συμβούλιο Υπουργών, ελλείψει της οποίας η Κομισιόν δεν θα είχε τη νομική δυνατότητα διάθεσης των προβλεπομένων πόρων.
Αλλεπάλληλες ήταν οι πρωτοβουλίες της Επιτροπής Γεωργίας του ΕΚ προκειμένου να βρεθεί διέξοδος, ώστε να συνεχισθεί η παροχή βοηθείας σε επίπεδο ΕΕ στα πλέον ευάλωτα μέλη της κοινωνίας, ιδίως δε υπό τις συνθήκες της σημερινής οικονομικής κρίσης.
Ο κ. Παπαστάμκος υπήρξε εις εκ των συντακτών του σχετικού Ψηφίσματος, το οποίο είχε υιοθετήσει η Ολομέλεια του ΕΚ. Στο πλαίσιο παρέμβασής του στην Ολομέλεια, ο Έλληνας Ευρωβουλευτής είχε εναντιωθεί στην προτεινόμενη περικοπή των πόρων για το 2012 από περίπου 500 σε μόλις 113 εκατομμύρια ευρώ, καθώς και στην καθιέρωση συγχρηματοδότησης. Απευθυνόμενος δε σε όσους ζητούν επανεθνικοποίηση των επισιτιστικών προγραμμάτων ως υπόθεση κοινωνικής πολιτικής εκάστου κράτους μέλους, ο κ. Παπαστάμκος είχε σημειώσει ότι "πέραν της κοινωνικής του διάστασης, το πρόγραμμα, μέσω της διάθεσης γεωργικών προϊόντων προέλευσης ΕΕ, συμβάλλει στη σταθεροποίηση των γεωργικών αγορών και του γεωργικού εισοδήματος στην ΕΕ. Πολλώ δε μάλλον σηματοδοτεί συμβολισμό ελάχιστης έκφρασης αλληλεγγύης υπέρ των απόρων πολιτών της".
Το Συμβούλιο Υπουργών απεδέχθη τελικά τις θέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ως προς την αποκλειστική χρηματοδότηση του προγράμματος από την ΕΕ, τη δυνατότητα να δίδεται προτίμηση σε τρόφιμα προέλευσης ΕΕ, καθώς και να κρίνονται ως επιλέξιμες δαπάνες μεταφοράς, αποθήκευσης και διαχείρισης, οι οποίες συνδέονται άμεσα με την εφαρμογή του προγράμματος.
