Αύξηση της τάξης του 20% στις καλλιεργούµενες εκτάσεις δείχνουν τα πρώτα στοιχεία αναφορικά µε την πρόθεση των παραγωγών βιοµηχανικής ντοµάτας για τη σεζόν του 2015. Η βελτίωση της εικόνας στη διεθνή αγορά του ντοµατοπολτού σε συνδυασµό µε την ένταξη της καλλιέργειας στο νέο καθεστώς των συνδεδεµένων ενισχύσεων φαίνεται να έχει ήδη αποτελέσει δέλεαρ για αρκετούς παραγωγούς
Το ίδιο κίνητρο, ωστόσο, φαίνεται να έχουν και ντοµατοβιοµήχανοι, που τα τελευταία χρόνια βγήκαν εκτός παιχνιδιού, αφού άφησαν µεγάλη µερίδα των καλλιεργητών εκτεθειµένους, οι οποίοι «φλερτάρουν» µε την επιστροφή τους στον τοµέα της µεταποίησης.
Σύµφωνα µε τα µέχρι ώρας στοιχεία του Αγροτικού Συνεταιρισµού Θεσσαλών Τοµατοπαραγωγών από την πρόθεση των παραγωγών, οι καλλιεργούµενες εκτάσεις µε βιοµηχανική ντοµάτα στη χώρα µας, από 45.000 στρέµµατα το 2014 αναµένεται να φτάσουν περί τα 55.000 στρέµµατα. Ωστόσο, όπως αναφέρει ο γενικός διευθυντής του ΘΕΣΤΟ Αστέριος Σαπουνάς στην Agrenda, αυτές είναι οι πρώτες εκτιµήσεις, οι οποίες θα οριστικοποιηθούν το νωρίτερο σε κανένα µήνα οπότε και οι παραγωγοί θα αρχίσουν να παραγγέλνουν σπόρους και φυτά.
Αν και δεν υπάρχει κάτι χειροπιαστό σχετικά µε το καθεστώς των συνδεδεµένων ενισχύσεων, που θα ισχύσει από την αρχή του νέου έτους, σύµφωνα µε τα σενάρια που έχει εξετάσει το υπουργείο έχει προϋπολογιστεί ποσό ύψους 5 εκατ. ευρώ για το συνδεδεµένο κοµµάτι στη βιοµηχανική ντοµάτα, το οποίο µε καλλιεργούµενη έκταση περί τα 55.000 στρέµµατα, δίνει στον παραγωγό 55 µε 80 ευρώ το στρέµµα.
Βασική προϋπόθεση για την ενίσχυση θα είναι -αν εγκριθεί ο Εθνικός Φάκελος- η υπογραφή σύµβασης καλλιέργειας και παράδοσης τουλάχιστον 50 τόνων ανά εκτάριο του προϊόντος σε µεταποιητική µονάδα. Ωστόσο, σύµφωνα µε τους Θεσσαλούς παραγωγούς, υπό αυτές τις συνθήκες, κρίνεται απαραίτητη η τιµολόγηση 7 µε 7,5 τόνων το στρέµµα για να προστατευτεί ο καλλιεργητής και να µη φτάσουµε -όπως φοβούνται- να παράγουµε ξερικό τοµατάκι µόνο για τη συνδεδεµένη ενίσχυση.
Να σηµειωθεί ότι µε τα στοιχεία του ΘΕΣΤΟ το τελικό τονάζ για την περσινή σεζόν στη βιοµηχανική ντοµάτα ανέρχεται στους 470.000 τόνους, όπως είχε αρχικά εκτιµηθεί και τα brix κυµαίνονται περίπου στα 4,85
Αναφορικά µε τις τιµές στη χώρα µας, ο τοµατοπολτός 28/30 CB σε ασηπτική πωλήθηκε κατά µέσο ότι σε 820 ευρώ ο τόνος FOB (παράδοση στο πλοίο) από τους Έλληνες συσκευαστές
Η παγκόσμια βιομηχανία κατάφερε να «ξεφύγει» από τον πενταετή κύκλο που ακολουθούσε τα τελευταία χρόνι
Μια ισορροπηµένη κατάσταση της αγοράς µε σχετικά σταθερές τιµές φέρνουν τους προσεχείς µήνες οι συνθήκες, όπως διαµορφώνονται. Μάλιστα, σύµφωνα µε τα στοιχεία του ΘΕΣΤΟ, φαίνεται ότι η παγκόσµια βιοµηχανία τοµάτας έχει καταφέρει να ξεφύγει από τον πενταετή κύκλο µε κορύφωση παραγωγής όπως το 1999, µετά το 2004 και ξανά το 2009, που µπορούσε να έχει τροµακτικές συνέπειες µε κατάρρευση των τιµών παγκόσµια και δύο έως τρία πολύ δύσκολα χρόνια για τους µεταποιητές και κατά συνέπεια για ολόκληρο το κλάδο
Μειώσεις τιµών για ορισµένα προϊόντα από ορισµένους επεξεργαστές δεν αποκλείονται, αλλά δεν θα οδηγήσουν σε σηµαντικές µειώσεις των τιµών παγκόσµια, όπως αναφέρουν οι αναλύσεις των µεταποιητών µετά το παγκόσµιο Συνέδριο Μεταποίησης Ντοµάτας, που πραγµατοποιήθηκε το καλοκαίρι στην Ιταλία. Εν τω µεταξύ, µια αναµενόµενη ενίσχυση του δολαρίου αναµένεται να συµβάλει στη διατήρηση των τιµών σε υψηλά επίπεδα σε περιοχές συνδεδεµένες µε το ευρώ
Πιο συγκεκριµένα, στον απολογισµό του ΘΕΣΤΟ για την καλλιέργεια της βιοµηχανικής ντοµάτας για το 2014 αναφέρεται ότι εξελίχθηκε σε φυσιολογικές συνθήκες στις περισσότερες περιοχές επεξεργασίας κυµαινόµενη κοντά στις προ-καλλιέργειας εκτιµήσεις. Η αύξηση στην Ισπανία και την Πορτογαλία σχεδόν αντισταθµίστηκε από τη χαµηλότερη ιταλική παραγωγή, ενώ το υπόλοιπο της λεκάνης της Μεσογείου είναι κάτω από αρχικούς τους στόχους. Η σοδειά των ΗΠΑ είναι τόσο µεγάλη όσο αναµενόταν, όταν η κινεζική καλλιέργεια παραµένει σε χαµηλά επίπεδα
Τι περιµένει η αγορά του πολτού Αναφορικά µε τη διακίνηση από δω και στο εξής του τοµατοπολτού, αναφέρονται τα εξής: Η Ισπανία έχει απολαύσει µια εξαιρετική σοδειά µε µεγάλη παραγωγή, έως και 20% µεγαλύτερη του 2013, επιπλέον 130.000 µε 140.000 τόνους τοµατοπολτού. Στην Πορτογαλία θα έχουν επίσης περισσότερες ποσότητες για διακίνηση, περίπου 45.000 τόνους πολτού από ό, τι το 2013.
Στη Βόρεια Ιταλία, την κύρια τοµατοπαραγωγική ιταλική περιφέρεια, θα επεξεργαστούν περίπου 300.000 τόνους νωπού προϊόντος περισσότερους από το 2013, αλλά τελικά θα καταλήξουν µε σχεδόν τον ίδιο όγκο πολτού για διακίνηση. Την ίδια ώρα, ο επιπλέον όγκος στη Γαλλία και την Ελλάδα δεν είναι σηµαντικός. Συνολικά, µπορεί να έχουµε µέχρι και 200.000 τόνους πολτού 28-30%, µακράν ο πιο κοινός τύπος στην Ευρώπη, για διακίνηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση, περίπου το 15% της συνολικής παραγωγής
Η Κίνα επίσης καταφέρνει να ανακάµπτει από τα χαµηλά επίπεδα του 2012 και 2013. Οι τοπικές επιχειρήσεις µεταποίησης θα έχουν επιπλέον διαθέσιµη ποσότητα 250.000 τόνων τοµατοπολτού 34-36%, το κύριο προϊόν της κινεζικής µεταποίησης, που ισοδυναµεί µε το 30% της παγκόσµιας παραγωγής πολτού αυτής της κατηγορίας συµπύκνωσης
Τέλος, και η Καλιφόρνια, στις κύριες περιοχές επεξεργασίας, θα έχει επίσης περίπου 270.000 τόνους τοµατοπολτού 31%, το κύριο προϊόν των ΗΠΑ, περίπου 15% της συνολικής παραγωγής πολτού των ΗΠΑ
Χωρίς περσινά αποθέματα και με μικρή αύξηση φέτος, βλέπει ισορροπία η αγορά Σε καθεστώς εξαντληµένων παγκόσµιων αποθεµάτων ξεκίνησε η τρέχουσα µεταποιητική περίοδος (2014-2015) για τη βιοµηχανική ντοµάτα, σύµφωνα µε τους ειδικούς από τη βιοµηχανία. Ωστόσο, ο επιπλέον όγκος της φετινής παραγωγής δεν αναµένεται να διαταράξει σοβαρά τις συνθήκες της αγοράς τόσο για τους µεταποιητές όσο και για τους παραγωγούς, όπως εξηγεί στην ανάλυσή του ο ΘΕΣΤΟ. ∆εδοµένου ότι η Καλιφόρνια δεν έχει επεξεργαστεί µεγάλο όγκο πολτού CB και η Κίνα αντιµετωπίζει προβλήµατα µε το χρώµα της ντοµάτας της, κυρίως στη Βόρεια Xinjiang, οι εκτιµήσεις αναφέρουν ότι θα σηµειωθεί περιορισµένη διαθεσιµότητα υψηλής ποιότητας πάστας από τις περιοχές αυτές.
Αυτό κατ’ επέκταση σηµαίνει ότι το επιπλέον τονάζ δεν θα οδηγήσει σε συσσώρευση των αποθεµάτων, ιδιαίτερα σε πολτό Cold-Break. Αναφορικά µε την Ευρώπη, οι τιµές για τον πολτό τύπου 28-30% CB εκτιµάται ότι θα πιεστούν ελαφρά αργότερα, εξαιτίας της µεγάλης σε όγκο ισπανικής και πορτογαλικής παραγωγής, µια πίεση που ωστόσο θα εµφανιστεί τους επόµενους µήνες.
Όγκος παραγωγής και τιµές στην Ευρώπη Όπως φαίνεται στις τελευταίες εκτιµήσεις, η παγκόσµια συγκοµιδή του 2014 υπολογίζεται µικρότερη από 38,5 εκατ. τόνους, εκτίµηση 17% υψηλότερη από αυτή του 2013, όταν ο όγκος της σοδειάς άγγιξε το χαµηλό επίπεδο του 2006 µε λιγότερους από 33 εκατ. τόνους.
Παρ’ όλα αυτά, η παραγωγή αυτή δεν θα οδηγήσει σε µεγάλες διακυµάνσεις στην καλλιέργεια του 2015, δεδοµένου ότι τα αποθέµατα ήταν πράγµατι πολύ χαµηλά σε όλες τις περιοχές επεξεργασίας πριν από τη συγκοµιδή του 2014
Να σηµειωθεί, τέλος, ότι το επίπεδο των τιµών που διαµορφώθηκε στην αγορά την άνοιξη στην Ευρώπη κυµάνθηκε περίπου στα 1.000 ευρώ ο τόνος για 28-30% πάστα ή στα 500 ευρώ ο τόνος για κύβους ντοµάτας, τιµή αυξηµένη πάνω από 20% σε σύγκριση µε 9 µήνες πριν.
Το ίδιο κίνητρο, ωστόσο, φαίνεται να έχουν και ντοµατοβιοµήχανοι, που τα τελευταία χρόνια βγήκαν εκτός παιχνιδιού, αφού άφησαν µεγάλη µερίδα των καλλιεργητών εκτεθειµένους, οι οποίοι «φλερτάρουν» µε την επιστροφή τους στον τοµέα της µεταποίησης.
Σύµφωνα µε τα µέχρι ώρας στοιχεία του Αγροτικού Συνεταιρισµού Θεσσαλών Τοµατοπαραγωγών από την πρόθεση των παραγωγών, οι καλλιεργούµενες εκτάσεις µε βιοµηχανική ντοµάτα στη χώρα µας, από 45.000 στρέµµατα το 2014 αναµένεται να φτάσουν περί τα 55.000 στρέµµατα. Ωστόσο, όπως αναφέρει ο γενικός διευθυντής του ΘΕΣΤΟ Αστέριος Σαπουνάς στην Agrenda, αυτές είναι οι πρώτες εκτιµήσεις, οι οποίες θα οριστικοποιηθούν το νωρίτερο σε κανένα µήνα οπότε και οι παραγωγοί θα αρχίσουν να παραγγέλνουν σπόρους και φυτά.
Αν και δεν υπάρχει κάτι χειροπιαστό σχετικά µε το καθεστώς των συνδεδεµένων ενισχύσεων, που θα ισχύσει από την αρχή του νέου έτους, σύµφωνα µε τα σενάρια που έχει εξετάσει το υπουργείο έχει προϋπολογιστεί ποσό ύψους 5 εκατ. ευρώ για το συνδεδεµένο κοµµάτι στη βιοµηχανική ντοµάτα, το οποίο µε καλλιεργούµενη έκταση περί τα 55.000 στρέµµατα, δίνει στον παραγωγό 55 µε 80 ευρώ το στρέµµα.
Βασική προϋπόθεση για την ενίσχυση θα είναι -αν εγκριθεί ο Εθνικός Φάκελος- η υπογραφή σύµβασης καλλιέργειας και παράδοσης τουλάχιστον 50 τόνων ανά εκτάριο του προϊόντος σε µεταποιητική µονάδα. Ωστόσο, σύµφωνα µε τους Θεσσαλούς παραγωγούς, υπό αυτές τις συνθήκες, κρίνεται απαραίτητη η τιµολόγηση 7 µε 7,5 τόνων το στρέµµα για να προστατευτεί ο καλλιεργητής και να µη φτάσουµε -όπως φοβούνται- να παράγουµε ξερικό τοµατάκι µόνο για τη συνδεδεµένη ενίσχυση.
Να σηµειωθεί ότι µε τα στοιχεία του ΘΕΣΤΟ το τελικό τονάζ για την περσινή σεζόν στη βιοµηχανική ντοµάτα ανέρχεται στους 470.000 τόνους, όπως είχε αρχικά εκτιµηθεί και τα brix κυµαίνονται περίπου στα 4,85
Αναφορικά µε τις τιµές στη χώρα µας, ο τοµατοπολτός 28/30 CB σε ασηπτική πωλήθηκε κατά µέσο ότι σε 820 ευρώ ο τόνος FOB (παράδοση στο πλοίο) από τους Έλληνες συσκευαστές
Η παγκόσμια βιομηχανία κατάφερε να «ξεφύγει» από τον πενταετή κύκλο που ακολουθούσε τα τελευταία χρόνι
Μια ισορροπηµένη κατάσταση της αγοράς µε σχετικά σταθερές τιµές φέρνουν τους προσεχείς µήνες οι συνθήκες, όπως διαµορφώνονται. Μάλιστα, σύµφωνα µε τα στοιχεία του ΘΕΣΤΟ, φαίνεται ότι η παγκόσµια βιοµηχανία τοµάτας έχει καταφέρει να ξεφύγει από τον πενταετή κύκλο µε κορύφωση παραγωγής όπως το 1999, µετά το 2004 και ξανά το 2009, που µπορούσε να έχει τροµακτικές συνέπειες µε κατάρρευση των τιµών παγκόσµια και δύο έως τρία πολύ δύσκολα χρόνια για τους µεταποιητές και κατά συνέπεια για ολόκληρο το κλάδο
Μειώσεις τιµών για ορισµένα προϊόντα από ορισµένους επεξεργαστές δεν αποκλείονται, αλλά δεν θα οδηγήσουν σε σηµαντικές µειώσεις των τιµών παγκόσµια, όπως αναφέρουν οι αναλύσεις των µεταποιητών µετά το παγκόσµιο Συνέδριο Μεταποίησης Ντοµάτας, που πραγµατοποιήθηκε το καλοκαίρι στην Ιταλία. Εν τω µεταξύ, µια αναµενόµενη ενίσχυση του δολαρίου αναµένεται να συµβάλει στη διατήρηση των τιµών σε υψηλά επίπεδα σε περιοχές συνδεδεµένες µε το ευρώ
Πιο συγκεκριµένα, στον απολογισµό του ΘΕΣΤΟ για την καλλιέργεια της βιοµηχανικής ντοµάτας για το 2014 αναφέρεται ότι εξελίχθηκε σε φυσιολογικές συνθήκες στις περισσότερες περιοχές επεξεργασίας κυµαινόµενη κοντά στις προ-καλλιέργειας εκτιµήσεις. Η αύξηση στην Ισπανία και την Πορτογαλία σχεδόν αντισταθµίστηκε από τη χαµηλότερη ιταλική παραγωγή, ενώ το υπόλοιπο της λεκάνης της Μεσογείου είναι κάτω από αρχικούς τους στόχους. Η σοδειά των ΗΠΑ είναι τόσο µεγάλη όσο αναµενόταν, όταν η κινεζική καλλιέργεια παραµένει σε χαµηλά επίπεδα
Τι περιµένει η αγορά του πολτού Αναφορικά µε τη διακίνηση από δω και στο εξής του τοµατοπολτού, αναφέρονται τα εξής: Η Ισπανία έχει απολαύσει µια εξαιρετική σοδειά µε µεγάλη παραγωγή, έως και 20% µεγαλύτερη του 2013, επιπλέον 130.000 µε 140.000 τόνους τοµατοπολτού. Στην Πορτογαλία θα έχουν επίσης περισσότερες ποσότητες για διακίνηση, περίπου 45.000 τόνους πολτού από ό, τι το 2013.
Στη Βόρεια Ιταλία, την κύρια τοµατοπαραγωγική ιταλική περιφέρεια, θα επεξεργαστούν περίπου 300.000 τόνους νωπού προϊόντος περισσότερους από το 2013, αλλά τελικά θα καταλήξουν µε σχεδόν τον ίδιο όγκο πολτού για διακίνηση. Την ίδια ώρα, ο επιπλέον όγκος στη Γαλλία και την Ελλάδα δεν είναι σηµαντικός. Συνολικά, µπορεί να έχουµε µέχρι και 200.000 τόνους πολτού 28-30%, µακράν ο πιο κοινός τύπος στην Ευρώπη, για διακίνηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση, περίπου το 15% της συνολικής παραγωγής
Η Κίνα επίσης καταφέρνει να ανακάµπτει από τα χαµηλά επίπεδα του 2012 και 2013. Οι τοπικές επιχειρήσεις µεταποίησης θα έχουν επιπλέον διαθέσιµη ποσότητα 250.000 τόνων τοµατοπολτού 34-36%, το κύριο προϊόν της κινεζικής µεταποίησης, που ισοδυναµεί µε το 30% της παγκόσµιας παραγωγής πολτού αυτής της κατηγορίας συµπύκνωσης
Τέλος, και η Καλιφόρνια, στις κύριες περιοχές επεξεργασίας, θα έχει επίσης περίπου 270.000 τόνους τοµατοπολτού 31%, το κύριο προϊόν των ΗΠΑ, περίπου 15% της συνολικής παραγωγής πολτού των ΗΠΑ
Αυτό κατ’ επέκταση σηµαίνει ότι το επιπλέον τονάζ δεν θα οδηγήσει σε συσσώρευση των αποθεµάτων, ιδιαίτερα σε πολτό Cold-Break. Αναφορικά µε την Ευρώπη, οι τιµές για τον πολτό τύπου 28-30% CB εκτιµάται ότι θα πιεστούν ελαφρά αργότερα, εξαιτίας της µεγάλης σε όγκο ισπανικής και πορτογαλικής παραγωγής, µια πίεση που ωστόσο θα εµφανιστεί τους επόµενους µήνες.
Όγκος παραγωγής και τιµές στην Ευρώπη Όπως φαίνεται στις τελευταίες εκτιµήσεις, η παγκόσµια συγκοµιδή του 2014 υπολογίζεται µικρότερη από 38,5 εκατ. τόνους, εκτίµηση 17% υψηλότερη από αυτή του 2013, όταν ο όγκος της σοδειάς άγγιξε το χαµηλό επίπεδο του 2006 µε λιγότερους από 33 εκατ. τόνους.
Παρ’ όλα αυτά, η παραγωγή αυτή δεν θα οδηγήσει σε µεγάλες διακυµάνσεις στην καλλιέργεια του 2015, δεδοµένου ότι τα αποθέµατα ήταν πράγµατι πολύ χαµηλά σε όλες τις περιοχές επεξεργασίας πριν από τη συγκοµιδή του 2014
Να σηµειωθεί, τέλος, ότι το επίπεδο των τιµών που διαµορφώθηκε στην αγορά την άνοιξη στην Ευρώπη κυµάνθηκε περίπου στα 1.000 ευρώ ο τόνος για 28-30% πάστα ή στα 500 ευρώ ο τόνος για κύβους ντοµάτας, τιµή αυξηµένη πάνω από 20% σε σύγκριση µε 9 µήνες πριν.
Αυξημένη εισκόμιση βιομηχανικής ντομάτας και στην Ιταλία
Η εισκόμιση νωπής τομάτας στα εργοστάσια επεξεργασίας της Κεντρικής και Νοτίου Ιταλίας ξεπέρασε τους 2,5 εκατ. τόνους καταγράφοντας συνολικά αύξηση της τάξεως του 15,6%, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ιταλικής Ένωσης Βιομηχανιών Κονσέρβων Λαχανικών (ΑΝICAV).
Αντίστοιχα, στη Βόρεια Ιταλία, η εισκόμιση άγγιξε τους 2,4 εκατ. τόνους, καταγράφοντας άνοδο της τάξεως του 20%, σε σχέση με το 2013.
Η φετινή παραγωγή της τάξεως των 4,9 εκατ. τόνων σηματοδοτεί επιστροφή στα φυσιολογικά επίπεδα παραγωγής, καθώς πέρυσι είχε σημειώσει σημαντική πτώση εξαιτίας των άσχημων κλιματολογικών συνθηκών, ανερχόμενη στους 4,1 εκατ. τόνους.
Σύμφωνα με την ΑΝICAV στην Κεντρική και Νότιο Ιταλία, οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις για την παραγωγή βιομηχανικής τομάτας, το 2014, αυξήθηκαν από 26.661 σε 30.460 εκτάρια και με μέσο όρο απόδοσης της παραγωγής 830 εκατόκιλα ανά εκτάριο έναντι 820 εκατόκιλων
ανά εκτάριο το 2013. Στη Βόρειο Ιταλία, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Διεπαγγελματικής Οργάνωσης «Βιομηχανική Τομάτα Βορείου Ιταλίας» (Pomodoro da Industria Nord italia), οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις ανήλθαν σε 35.622 εκτάρια, αυξανόμενες κατά 22,3% έναντι του 2013 με μέσο όρο απόδοσης παραγωγής 650 εκατόκιλα ανά εκτάριο έναντι 648 εκατόκιλων ανά εκτάριο το 2013.
Αξίζει να συγκρατηθεί, ότι η Ιταλία είναι η τρίτη χώρα σε επίπεδο μεταποίησης λαχανικών, μετά τις ΗΠΑ και την Κίνα, έχοντας ως μερίδιο το 12% της παγκόσμιας παραγωγής (40 εκατ. τόνοι) και το 54% της ΕΕ, με συνολικό κύκλο εργασιών περίπου 3 δισ. ευρώ. Επιπλέον, ο τομέας μεταποίησης λαχανικών στην Ιταλία απασχολεί περίπου 10.000 μόνιμους εργαζόμενους και 20.000 εποχικούς, ανά έτος.
