Οι υπουργοί Γεωργίας της ΕΕ στη σύνοδο της 27ης Απριλίου αντάλλαξαν απόψεις σχετικά με το πώς μπορεί να στοχευθεί καλύτερα η στήριξη προς τους γεωργούς, διασφαλίζοντας παράλληλα δίκαιη κατανομή, διατήρηση της βιωσιμότητας των εκμεταλλεύσεων και ενίσχυση της ανθεκτικότητας και της ανταγωνιστικότητας του τομέα.
Επανεξετάζεται το περιφερειακό μοντέλο επιδοτήσεων, με το γνωστό διαχωρισμό σε αροτραία, δενδρώδεις, βοσκοτόπια στο πλαίσιο των συζητήσεων για τη νέα ΚΑΠ, ενώ προβληματισμός υπάρχει στις τάξεις των εθνικών αρχών αναφορικά με το θέμα των συνταξιούχων και για το αν θα πρέπει να συμμετέχουν ισότιμα στο καθεστώς ενισχύσεων.
Οι ευρωβουλευτές θέλουν αύξηση 10% στον πολυετή προϋπολογισμό και ενίσχυση της ΚΑΠ με επιπλέον 140 δισ. ευρώ σε σχέση με την πρόταση της Κομισιόν, φέρνοντας το συνολικό μπάτζετ σε μεγαλύτερα επίπεδα σε σχέση με την τρέχουσα προγραμματική περίοδο.
Και επίσηµα το τέλος των δικαιωµάτων βασικής ενίσχυσης κύρηξε η Κοµισιόν µε σχετική της ανακοίνωση, στην οποία τονίζει πως το καθεστώς αυτό που είχε ξεκινήσει «για ιστορικούς λόγους» και οδηγούσε σε πολλαπλά έξοδα τους αγρότες και «εξωτερική βοήθεια» για τις δηλώσεις ΟΣ∆Ε και τις µεταβιβάσεις, καταργείται.
Οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να τρώνε λιγότερο κρέας, τα αγροκτήματα να φορολογούνται για τη ρύπανση και η ΕΕ να καταργήσει σταδιακά τις αγροτικές επιδοτήσεις για πρακτικές που καταστρέφουν το κλίμα υποστηρίζουν οι επιστημονικοί σύμβουλοι της Κομισιόν σε μια σειρά από εκτεταμένες συστάσεις που είναι απίθανο να τύχουν θερμής υποδοχής από την αγροτική κοινότητα.
Η κατάργηση των δικαιωμάτων βασικής ενίσχυσης και η μετάβαση στο σύστημα της «φθίνουσας εισοδηματικής στήριξης» αναμένεται να απασχολήσει μεταξύ άλλων την πρώτη τηλεδιάσκεψη των διαχειριστικών αρχών και της γενικής γραμματείας του ΥΠΑΑΤ με τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που θα διεξαχθεί σήμερα Πέμπτη 5 Μαρτίου, με στόχο να γίνουν ειδικές συστάσεις καθοδήγησης για το σχέδιο της ΚΑΠ μετά το 2028.
Η κλίμακα των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η γεωργία και οι αγροτικές περιοχές τα τελευταία χρόνια είναι μεγαλύτερη από ποτέ τονίστηκε σε διάλογο υψηλού επιπέδου στις 3 Μαρτίου, στις Βρυξέλλες.
Να απομακρυνθούν από τον γενικό κανονισμό για τα Εθνικά και Περιφερειακά Σχέδια (NRPP) τα αγροτικά άρθρα τα οποία θα καθορίσουν κρίσιμες έννοιες της νέας ΚΑΠ όπως ο ενεργός αγρότης και το όριο στις επιδοτήσεις (13-24 ευρώ/στρέμμα), ζήτησαν Ισπανία, Γαλλία, Πορτογαλία με την υποστήριξη 14 κρατών μελών, ωστέ αρχικά να διασφαλιστεί ότι οι αποφάσεις για τον πρωτογενή τομέα θα λαμβάνονται αποκλειστικά από το Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας και όχι από άλλα θεσμικά σχήματα.
Την ανάγκη έγκαιρης έκδοσης συστάσεων για την υποστήριξη του εθνικού σχεδιασμού, προέταξαν βάσει της ανακοίνωσης της Κυπριακής προεδρίας, στην πρόσφατη σύνοδο στις Βρυξέλλες οι υπουργοί Γεωργίας της ΕΕ, με πολλά κράτη μέλη να ζητούν κατάλληλες μεταβατικές ρυθμίσεις.
Πιο περίπλοκη από ποτέ χαρακτηρίζεται φέτος η απόφαση για αγορά ή πώληση δικαιωµάτων βασικής ενίσχυσης. Από τη µία η πρόταση της Κοµισιόν είναι τα δικαιώµατα να ισχύσουν ακόµη µόνο για φέτος και το 2027, ενώ, την ίδια ώρα, φήµες έχουν ξεκινήσει να κυκλοφορούν πως το καθεστώς µπορεί να πάρει παράταση από την ΕΕ για ένα χρόνο, δηλαδή να ισχύσει τουλάχιστον και για το 2028 ως µεταβατικό έτος.
Υπέρ της θέσπισης ευρωπαϊκού μηχανισμού αντασφάλισης για φυσικές καταστροφές στη γεωργία, επισημαίνοντας ότι το σημερινό μοντέλο «που βασίζεται κυρίως σε εκ των υστέρων έκτακτες αποζημιώσεις, δημιουργεί σοβαρές, απρόβλεπτες και χρονικά συγκεντρωμένες πιέσεις στους εθνικούς προϋπολογισμούς», τάχθηκε ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστας Τσιάρας, παρεμβαίνοντας σήμερα στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας της Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις Βρυξέλλες. Υπό αυτό το πρίσμα, δήλωσε ότι η Ελλάδα βλέπει «κατ’ αρχήν θετικά έναν ευρωπαϊκό μηχανισμό αντασφάλισης», ο οποίος θα μπορούσε να ενισχύσει τη σταθερότητα και την προβλεψιμότητα για τον αγροτικό τομέα, ζητώντας παράλληλα σαφείς τεχνικές διευκρινίσεις.
Το ενδεχόμενο η ΚΑΠ να ενταχθεί σε ένα ενιαίο δημοσιονομικό πλαίσιο, όπου ο προϋπολογισμός της δεν θα είναι θεσμικά «περιχαρακωμένος» και ανεξάρτητος, αλλά θα εξαρτάται από ευρύτερες κυβερνητικές προτεραιότητες και από κέντρα εξουσίας όπως τα υπουργεία Οικονομικών ή οι δομές διαχείρισης των Ταμείων Συνοχής, προσπαθούν να ανατρέψουν Γαλλία, Ισπανία και Πορτογαλία. Απόγευμα Καθαρής Δευτέρας η πρώτη γεύση των αποφάσεων που θα δρομολογηθούν.
Στόχευση της εισοδηµατικής στήριξης της ΚΑΠ σε εκµεταλλεύσεις που πληρούν ορισµένα κριτήρια βιωσιµότητας, προτείνει ανοιχτά η µελέτη για τα εργαλεία στήριξης των αγροτών της Επιτροπής Γεωργίας της Ευρωβουλής. Η σχετική έκθεση έρχεται στη δηµοσιότητα την ώρα που η συζήτηση εντός και εκτός Βρυξελλών «φουντώνει» για τον ορισµό του ενεργού αγρότη, η Κοµισιόν πιέζει για επιδοτήσεις µόνο στους παραγωγικούς και, τα κράτη-µέλη, µετράνε το πολιτικό κόστος ριζοσπαστικών αλλαγών, όπως ο αποκλεισµός των συνταξιούχων από το τσεκ.
Ο θεματοφύλακας των οικονομικών της ΕΕ γνωμοδοτεί σχετικά με τα σχέδια των νομοθετικών πράξεων που, μόλις εγκριθούν, θα διέπουν τη γεωργία, τα τρόφιμα και την κτηνοτροφία της Ένωσης από το 2028 έως το 2034.
Ένα νέο πακέτο επιδότησης µε ολόιδιους όρους όπως το «Μέτρο 23» συνολικού ύψους 146,9 εκατ. ευρώ, προενέκρινε η Κοµισιόν για την Ελλάδα που αφορά τα έτη 2025 και 2026. Οι πληροφορίες θέλουν μεγάλες καλλιέργειες όπως το βαμβάκι, το καλαμπόκι και η βιομηχανική ντομάτα να έχουν τον πρώτο λόγο στις επικείμενες ενισχύσεις.
H ενσωμάτωση μέτρων διαδοχής στο ευρύτερο πλαίσιο της ΚAΠ μετά το 2027, διασφαλίζοντας τη συνοχή με τις πολιτικές γης, χρηματοδότησης και κατάρτισης, αποτελούν μία από τις βασικές παραμέτρους της νέας προγραμματικής περιόδου για την ηλικιακή ανανέωση του αγροτικού τομέα.
«Από τον προϋπολογισµό της ΚΑΠ δεν θα λείψει ούτε σεντ σε σχέση µε την τρέχουσα περίοδο», ανέφερε επί λέξη το δελτίο τύπου της γαλλικής κυβέρνησης προς τους αγρότες της χώρας, σε µία προσπάθεια να καταλαγιάσει το κύµα αγροτικών διαµαρτυριών που έχει ξεσπάσει στη χώρα από τον περασµένο ∆εκέµβριο.
Με προκαταβολές από τα μειωμένα κονδύλια της νέας ΚΑΠ, πριν μάλιστα αρχίσει η νέα προγραμματική περίοδος 2028-2034, επιχειρεί η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, να «γλυκάνει» τους ευρωπαίους αγρότες, κυρίως δε τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, ώστε να γίνει αποδεκτή και να προχωρήσει άμεσα, η επιβαρυντική από κάθε άποψη για τους παραγωγούς συμφωνία με τις χώρες της Mercosur.
