Επι της ουσίας, η απόφαση δίνει τη δυνατότητα στις ελληνικές επιχειρήσεις μεταποίησης και εξαγωγής ελιάς ποικιλίας Καλαμών, να κινούνται χωρίς τυπικά κωλύματα, κάνοντας χρήση του σήματος «Kalamata Olives».
Η απόφαση αφήνει για μια ακόμα φορά εκτεθειμένους, εκείνους τους λίγους που προσπάθησαν να καπηλευθούν την ποικιλία, περιορίζοντας την καλλιέργεια και την τυποποίησή της στα στενά όρια μιας μικρής περιοχής του νόμου Μεσσηνίας.
Σε ανακοίνωση του υπουργείου αναφέρεται:
Την καταχώρηση της ονομασίας «ΚΑΛΑΜΑΤΑ/KALAMATA» στο μητρώο ποικιλιών ως συνωνύμου της ποικιλίας ελιάς «ΚΑΛΑΜΩΝ/KALAMON», αποφάσισε η Τεχνική Επιτροπή Πολλαπλασιαστικού Υλικού
ΥπΑΑΤ: προτεραιότητά μας η στήριξη των ΠΟΠ/ΠΓΕ και όλων των εμβληματικών προϊόντων
Μετά την έκδοση της με αριθμό 1149/2022 απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας (σχετικά με τις ελιές Καλαμών), που ακύρωσε την με αριθμό 331/20735/7.2.2018 απόφαση του ΥπΑΑΤ (Β΄ 648), ως μη νομίμως αιτιολογημένη λόγω έλλειψης της ουσιαστικής τεχνικής κρίσης των αρμοδίων οργάνων, ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Γιώργος Γεωργαντάς προέβη, ύστερα από τη θετική εισήγηση της αρμόδιας Τεχνικής Επιτροπής Πολλαπλασιαστικού Υλικού (ΤΕΠΥ), σε εκ νέου έκδοσή της (ΦΕΚ Β/4641/2-9-2022).
Ειδικότερα, μετά από αίτημα του διατηρητή της φυτικής ποικιλίας ελαίας με την ονομασία “KALAMON”, δηλαδή του Ινστιτούτου Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών και Αμπέλου της Γενικής Διεύθυνσης Αγροτικής Έρευνας του ΕΛΓΟ- ΔΗΜΗΤΡΑ, η ανωτέρω Τεχνική Επιτροπή Πολλαπλασιαστικού Υλικού στις 9/8/2022 κατά πλειοψηφία γνωμοδότησε για την εκ νέου καταχώρηση της ονομασίας «ΚΑΛΑΜΑΤΑ/KALAMATA» στο μητρώο ποικιλιών ως συνωνύμου της ποικιλίας ελιάς «ΚΑΛΑΜΩΝ/KALAMON», λόγω συνδρομής των προϋποθέσεων της παρ.1 του άρθρου 42 του Ευρωπαϊκού Κανονισμού 1151/2012,δεδομένου ότι η προηγούμενη ακυρωθείσα απόφαση είχε εκδοθεί χωρίς την προβλεπόμενη από το άρθρο 6 του ν. 1564/1985 γνωμοδότηση της αρμόδιας Τεχνικής Επιτροπής Πολλαπλασιαστικού Υλικού.
Πολιτική επιλογή του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων είναι η στήριξη των ΠΟΠ/ΠΓΕ και όλων των εμβληματικών προϊόντων της χώρας μας. Προβάλλουν την Ελλάδα στις διεθνείς αγορές και συμβάλλουν καθοριστικά στο στόχο μας να ταυτιστούν τα ελληνικά προϊόντα με την ποιότητα, την υψηλή διατροφική αξία και την πολιτιστική μας κληρονομιά.
«Μονόδρομος» η ανατροπή της απόφασης του ΣτΕ
Δήλωση για την εξέλιξη της ανατροπής της απόφασης εξέδωσε και ο Βαγγέλης Αποστόλου, βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ Ν. Ευβοίας και πρώην Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο οποίος είχε υπογράψει επί των ημερών του την σχετική απόφαση που ακύρωσε στη συνέχεια το ΣτΕ, μέχρι να φτάσουμε στην τωρινή ισορροπία έπειτα από τη νέα απόφαση, σχολιάζοντας ότι η επιλογή Γεωργαντά ήταν μονόδρομος.
Αναλυτικά η δήλωση αναφέρει:
« Η εκ νέου καταχώριση της ονομασίας ‘ΚΑΛΑΜΑΤΑ/KALAMATA’ στο μητρώο ποικιλιών, ως συνωνύμου της ποικιλίας ελιάς ‘ΚΑΛΑΜΩΝ/KALAMOΝ’ αποτελούσε μονόδρομο για τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων.
Το ΣτΕ, λανθασμένα και πρόχειρα ανέτρεψε την με αρ. 331/20735/7.2.2018 απόφαση του ΥπΑΑΤ, με την οποία δινόταν η δυνατότητα χρήσης του ονόματος «Καλαμάτα» σε όλους τους παραγωγούς της Ελλάδας, και όχι μόνο στους παραγωγούς της Μεσσηνίας.
Να επισημάνω ότι η απόφασή μου ως Υπουργού, η οποία στην πραγματικότητα επαναφέρεται τώρα αυτούσια, θα δώσει το πράσινο φως, όχι μόνο στους 2.500 τόνους της Μεσσηνίας, αλλά και σε 70.000 τόνους παραγωγή στην υπόλοιπη Ελλάδα, στη φετινή περίοδο.
Οφείλω να τονίσω για μια ακόμη φορά ότι η εφαρμογή της απόφασης του ΣτΕ θα έφερνε σε παγκόσμιο επίπεδο (πλην Ελλάδας) την κυριαρχία του όρου «Καλαμάτα olives», αφού οι ελληνικές ελιές, που μόνο το «ΚΑΛΑΜΩΝ» θα χρησιμοποιούσαν, θα μεταβαπτίζονταν σε «Καλαμάτα olives», όπως γινόταν μέχρι πριν λίγα χρόνια, μεταφέροντας τις όποιες δυνατότητες υπεραξίας του προϊόντος, σε χέρια τρίτων.
Γίνεται λοιπόν αντιληπτό, ότι με την απόφαση του ΣτΕ, θα ωφελούνταν καταρχάς οι εκτός Ε.Ε. τρίτες χώρες, που δε δεσμεύονται για συγκεκριμένη σήμανση στα προϊόντα τους, (όπως είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Αυστραλία, οι Αραβικές και άλλες χώρες) και θα χρησιμοποιούσαν τον όρο «Καλαμάτα olives», επειδή έχει συνδεθεί με την ποιοτική υπόσταση.
Επίσης, την ίδια ώρα που οι Έλληνες παραγωγοί και οι εξαγωγείς δεν θα μπορούσαν να κάνουν εξαγωγές με τον όρο «Καλαμάτα olives», γειτονικές χώρες όπως η Τουρκία, η Αίγυπτος, το Μαρόκο, η Τυνησία θα έκαναν χρήση της ονομασίας αυτής.
Βέβαια, ειδικά για την ελιά Καλαμάτας, αν ανατρέξει κανείς στο πρωτόκολλο 3, που αφορά στην προστασία ΠΟΠ προϊόντων, θα διαπιστώσει ότι η μονογραφή για την καταρχήν συμφωνία έγινε τον Οκτώβριο του 2014, από τον τότε προεδρεύοντα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Πρωθυπουργό της Ελλάδας, τον κ. Σαμαρά, που αποδέχτηκε την πλήρη προστασία των Γεωγραφικών Ενδείξεων πλην -το τονίζω, πλην- τριών προϊόντων της Ελλάδας: τη Φέτα, την Ελιά Καλαμάτας και τη Ρετσίνα. Το τελευταίο, δυστυχώς, κυρώθηκε πρόσφατα από την Ελληνική Βουλή, στη συμφωνία με τη Ν. Αφρική, όπου διαπιστώνει κανείς ότι αναφέρεται: για την «ονομασία της ποικιλίας «Καλαμών» και «Καλαμάτα» μπορεί να εξακολουθήσει να χρησιμοποιείται για παρόμοιο προϊόν, υπό την προϋπόθεση ότι δεν παραπλανάται ο καταναλωτής όσον αφορά τη φύση του εν λόγω όρου ή την ακριβή καταγωγή του προϊόντος.».
Οπωσδήποτε, μετά την επαναφορά, ουσιαστικά, της απόφασής μου, ως Υπουργού, η οποία λύνει το πρόβλημα με την ελιά Καλαμάτας, αυτό που πρέπει όλους να μας απασχολήσει είναι η ισχυροποίηση του ΠΟΠ Καλαμάτας Μεσσηνίας.
«Π. Μαντάς για ΠΟΠ Ελιά Καλαμάτας: Καταστροφική για τους μεσσήνιους παραγωγούς η νέα απόφαση του ΥπΑΑΤ»
«Τις υπηρεσιακές εισηγήσεις στις οποίες βασίστηκε ζητά ο βουλευτής»
Δυστυχώς το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προχώρησε σε μια μονοδιάστατη, αποσπασματική και βλαπτική ενέργεια κατά των Ελλήνων παραγωγών ΠΟΠ Ελιά Καλαμάτας, επαναφέροντας σε ισχύ την απαράδεκτη "απόφαση Αποστόλου" που μόλις πριν τρεις μήνες ακυρώθηκε από το ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο της χώρας.
Παρά τις διαρκείς και συστηματικές μας προσπάθειες, με τη νέα αυτή απόφαση το ΥπΑΑΤ προτίμησε να κλείσει κάθε συζήτηση και να επαναφέρει αιφνιδιαστικά τον όρο "Καλαμάτα" ως συνώνυμο της ποικιλίας "Καλαμών", υπονομεύοντας όμως έτσι τα συμφέροντα των Ελλήνων παραγωγών, δυναμιτίζοντας τη δυναμική των γνήσιων ΠΟΠ προϊόντων και χωρίς να ορίζει τους κανόνες χρήσης των ονομασιών, όπως όφειλε να πράξει βάσει του άρθρου 42 του Ευρωπαϊκού Κανονισμού (ΕΚ) 1151/2012, το οποίο επικαλείται. Με την επιλογή αυτή το υπουργείο ακυρώνει στην πράξη τις προσπάθειες της μεσσηνιακής πλευράς για επέκταση της ζώνης ΠΟΠ στους όμορους νομούς, για θωράκιση του ΠΟΠ έναντι των ξένων προϊόντων και για εκσυγχρονισμό των προδιαγραφών του, έτσι ώστε να στηριχθεί η παραγωγή και να αυξηθούν οι εξαγωγές. Ταυτόχρονα με τη στάση αυτή το υπουργείο τοποθετήθηκε ξεκάθαρα απέναντι στα συμφέροντα της Μεσσηνίας και των τοπικών παραγωγών, υιοθετώντας μια θέση που υποσκάπτει τις προοπτικές αυτού του μοναδικού και ιδιαίτερου προϊόντος της μεσσηνιακής γης, το οποίο φέρει άλλωστε το όνομα της πρωτεύουσας του νομού μας.
Από την πρώτη στιγμή είχαμε ζητήσει να υπάρξει ανοικτός και ειλικρινής διάλογος με γνώμονα τη διασφάλιση των συμφερόντων όλων των πλευρών και με την ενεργή συμμετοχή όλων των φορέων. Δυστυχώς είναι ιδιαίτερα λυπηρό ότι αυτό δεν κατέστη δυνατόν, παρά την εκπεφρασμένη μας βούληση και παρότι από την αρχή διατυπώσαμε ξεκάθαρα τόσο τις θέσεις μας, όσο και τη θετική μας διάθεση για την εξεύρεση κοινά αποδεκτών λύσεων. Και έτσι, αντί για μια ώριμη, θεσμική και εθνική λύση, οδηγηθήκαμε σε αιφνιδιαστικές και αποσπασματικές ενέργειες που παραβιάζουν κάθε έννοια συμπόρευσης και συνεργασίας, καταστρατηγώντας το πλαίσιο εμπιστοσύνης που θα έπρεπε να περιβάλλει ένα σύνθετο και πολυπαραγοντικό ζήτημα όπως αυτό της ΠΟΠ Ελιά Καλαμάτας.
Παρά τις δυσμενείς αυτές εξελίξεις, το επόμενο διάστημα και σε συνεργασία με τους μεσσηνιακούς φορείς, οφείλουμε να παραμείνουμε αταλάντευτοι στον σκοπό μας, προασπίζοντας τα συμφέροντα κάθε Μεσσήνιου και κάθε Έλληνα παραγωγού, όπως άλλωστε κάνουμε από την αρχή. Είναι αυτονόητο ότι η απόφαση αυτή θα μελετηθεί διεξοδικά, τόσο σε νομικό επίπεδο, εθνικό και ευρωπαϊκό, όσο και σε πολιτικό και κοινοβουλευτικό, με στόχο την εξάντληση κάθε μέσου που η δημοκρατία μας παρέχει. Για τον σκοπό αυτό ήδη ζήτησα να ενημερωθώ μέσω της Βουλής για τις σχετικές υπηρεσιακές εισηγήσεις, τα έγγραφα και την επίσημη αλληλογραφία στα οποία βασίστηκε η τελευταία απόφαση του ΥπΑΑΤ.
Στον βαθμό που προσωπικά με αφορά, θα συνεχίσω να προασπίζομαι την ΠΟΠ Ελιά Καλαμάτας απέναντι σε κάθε υπονόμευση και κάθε μεθόδευση απ’ όπου και αν προέρχεται, στηρίζοντας τα συμφέροντα της Μεσσηνίας όπως άλλωστε πράττω από την πρώτη στιγμή.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Αίτησης Κατάθεσης Εγγράφων:
Αθήνα, 05/09/2022
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Προς: |
|
Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Γεώργιο Γεωργαντά
|
Θέμα: «Εισερχόμενα απόφασης τροποποίησης μητρώου ποικιλιών,
όσον αφορά στην ποικιλία "KALAMON”»
Αξιότιμε κύριε υπουργέ,
Στο πλαίσιο της απόφασης 1773/251445/01-09-2022 (ΦΕΚ 4641/Β/02-09-2022) με θέμα «Τροποποίηση της υπ’ αρ. 3401/144590/ 22.12.2016 απόφασης του Υπουργού και του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ‘’Αντικατάσταση της αρ. 3247/137259/06.12.2016 απόφασης του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων «Μητρώο ποικιλιών, σύμφωνα με το άρθρο 4 της υπ’ αρ.2955/120333/26.10.2016 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (Β΄ 3603)» (Β΄ 4044)’’ (Β΄4460)», παρακαλώ όπως κατατεθούν στη Βουλή και μου κοινοποιηθούν τα κάτωθι έγγραφα:
- Το υπ’ αρ. 43111/04.08.2022 έγγραφο του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισμού ΔΗΜΗΤΡΑ (ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ) προς την Διεύθυνση Πολλαπλασιαστικού Υλικού Καλλιεργούμενων Φυτικών Ειδών και Φυτογενετικών Πόρων της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας του ΥπΑΑΤ «Συνώνυμα ποικιλίας ελιάς Καλαμών».
- Το από 18.07.2022 (αρ. πρωτ. εισερχομένου: 1487/208251/19.07.2022) από κοινού αίτημα του Επιμελητηρίου Αιτωλοακαρνανίας, του Επιμελητηρίου Φθιώτιδας, του Επιμελητηρίου Λακωνίας, της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Επιτραπέζιας Ελιάς (ΔΟΕΠΕΛ) και της Πανελλήνιας Ένωσης Μεταποιητών, Τυποποιητών, Εξαγωγέων Επιτραπέζιων Ελιών (ΠΕΜΕΤΕ) προς την Διεύθυνση Πολλαπλασιαστικού Υλικού Καλλιεργούμενων Φυτικών Ειδών και Φυτογενετικών Πόρων της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας του ΥπΑΑΤ.
- Το υπ’ αρ. 1664/228213/04.08.2022 έγγραφο της Διεύθυνσης Πολλαπλασιαστικού Υλικού Καλλιεργούμενων Φυτικών Ειδών και Φυτογενετικών Πόρων της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας του ΥπΑΑΤ προς τις Διευθύνσεις Αξιοποίησης και Τεχνολογίας Τροφίμων και Συστημάτων Ποιότητας και Βιολογικής Γεωργίας της Γενικής Διεύθυνσης Τροφίμων του ΥπΑΑΤ.
- Το αρ. 609/231139/08.08.2022 έγγραφο της Γενικής Διεύθυνσης Τροφίμων του ΥπΑΑΤ.
- Τη γνώμη της Τεχνικής Επιτροπής Πολλαπλασιαστικού Υλικού (Τ.Ε.Π.Υ.) του άρθρου 20 του ν. 1564/1985 (Α΄164), όπως αυτή διατυπώνεται στα από 09.08.2022 πρακτικά συνεδρίασης.
|
Ο αιτών βουλευτής |
|
|
|
Περικλής Π. Μαντάς Βουλευτής Μεσσηνίας |
