Πληρωμές

«Agrotica της οικονομικής ασφυξίας» θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί η φετινή 31η Διεθνής Έκθεση Αγροτικών Μηχανημάτων και Εξοπλισμού που εγκαινιάζεται την Πέμπτη στη Θεσσαλονίκη, με την υπόθεση των πληρωμών κοινοτικών ενισχύσεων να μην έχει βρει ακόμα το δρόμο της και τον πόλεμο στο Ιράν να θέτει σε νέα δοκιμασία τα κόστη των εισροών και τις αντοχές των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.

Η µετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑ∆Ε δεν είναι µια απλή διοικητική αλλαγή. Με βάση τα µέχρι σήµερα δεδοµένα, παρατηρούνται τεράστιες δυσκολίες τεχνικής προσαρµογής, διασταύρωσης δεδοµένων και επανελέγχου φακέλων, που οδηγούν τη διαδικασία των πληρωµών σε πολύ µεγάλες καθυστερήσεις.

Προβληµατισµό προκαλεί η υποχρέωση για την προσκόµιση των ετικετών σπόρου (καρτελάκια) για τη λήψη της συνδεδεµένης ενίσχυσης στη µηδική, η οποία τέθηκε για πρώτη φορά σε εφαρµογή στο περσινό ΟΣ∆Ε. Όπως µας µεταφέρουν δικαιούχοι της επιδότησης, πρόκειται για µία πολυετή καλλιέργεια και πολλοί είναι εκείνοι οι οποίοι όταν έσπερναν το χωράφι τους τρία και τέσσερα χρόνια πριν, είτε δεν χρησιµοποίησαν 100% πιστοποιηµένο σπόρο, είτε δεν έχουν στην κατοχή τους πλέον τα καρτελάκια από τις συσκευασίες.

Όσο περνούν οι µέρες τόσο δυσκολεύουν τα πράγµατα σχετικά µε τις επερχόµενες πληρωµές προς τους αγρότες, παρά τις διαβεβαιώσεις των αρµοδίων για τον όγκο των πιστώσεων που αναµένονται πριν το Πάσχα. Την κατάσταση ήρθε να επιβαρύνει η παράταση που δόθηκε για τις διορθώσεις στις δηλώσεις ΟΣ∆Ε του 2024 και του 2025, αλλά και στην υποβολή των φωτογραφιών για τα κοµµένα αγροτεµάχια λόγω monitoring µέχρι τις 24 Μαρτίου.

«Χαλαρό» φαίνεται πως θα είναι το πλαίσιο της τελικής επιχορήγησης (συμψηφισμός έως 40%) για την ανασύσταση Φυτικού Κεφαλαίου από τον Daniel (πλημμύρες 4 – 30 Σεπτεμβρίου), το οποίο αγγίζει γύρω στα 17 με 18.000 τελικά πορίσματα, όπως αυτά συλλέχθηκαν τον περασμένο Ιούνιο σε ειδική διαδικασία που έτρεξε ο ΕΛΓΑ. Αυτά είναι που πληρώθηκαν και το 60% βάσει πρώτης ΚΥΑ στην προκαταβολή του Δεκεμβρίου.

Στα 200 κιλά ανά στρέμμα μειώνεται η παραδοτέα ποσότητα ρυζιού για τη συνδεδεμένη ενίσχυση για την καλλιεργητική περίοδο 2025, με την προθεσμία παράδοσης να παρατείνεται ως και τις 16 Μαρτίου, βάσει τροποποίησης της υπουργικής απόφασης.

Βαραίνει και πάλι η ατμόσφαιρα στα θέματα των κοινοτικών ενισχύσεων, μετά την βαλβίδα εκτόνωσης που άνοιξε στα τέλη του περασμένου χρόνου υπό την πίεση των αγροτικών μπλόκων. Οι συμπληρωματικές πληρωμές του Ιανουαρίου για τις οποίες είχε δεσμευθεί η κυβέρνηση κατά τις διαβουλεύσεις με τους εκπροσώπους των μπλόκων δεν έγιναν ποτέ, κι αυτό γιατί, οι διορθώσεις στις δηλώσεις ΟΣΔΕ 2025, αποδείχθηκαν δυσκολότερες απ’ ότι αρχικά είχε εκτιμηθεί, χωρίς αυτό να είναι, στις περισσότερες των περιπτώσεων, υπαιτιότητα των αγροτών δικαιούχων.

Ως επαρκής αξιολογείται ο χρόνος μέχρι την Δευτέρα 9 Μαρτίου για όσους είχαν την διάθεση και τη δυνατότητα να λύσουν κάποια ζητήματα με την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης για να πληρωθούν στη συνέχεια συνδεδεμένες ενισχύσεις και υπόλοιπα άμεσων ενισχύσεων του 2024 και του 2025.

Περίπου 45 εκατ. ευρώ έχει ήδη επιστρέψει στην ΕΕ η Ελλάδα από την ειδική ενίσχυση βάµβακος µόνο για τα έτη 2023-2024, ενώ για την τριετία 2025-2027, προβλέπονται επιστροφές που µπορεί να ξεπεράσουν τα 80 εκατ. ευρώ.

Απαιτούνται διευκρινήσεις σχετικά με το ποιοι τελικά είναι δικαιούχοι και τι χρήματα έχουν λαμβάνειν όσον αφορά την υπόθεση της έκτακτης ενίσχυσης στη μηδική λόγω ευλογιάς αιγοπροβάτων, μιας που οι προφορικές διαρροές του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης από τις αρχές του μήνα δεν αποσαφηνίζουν και πολλά.

Από το κακό στο χειρότερο συνεχίζει να κινείται το ζήτηµα των πληρωµών προς τον αγροτικό κόσµο. Μετά από όλες τις προηγούµενες «καθυστερηµένες» και κακές πιστώσεις, που άφησαν χιλιάδες κόσµο απλήρωτο και χιλιάδες στρέµµατα σε εκκρεµότητα, το θέµα του monitoring επανέρχεται να βάλει νέα τρικλοποδιά.

Για εξόφληση του συνόλου των υπολοίπου πρώτου Πυλώνα 2025 (βασική, αναδιανεμητική, eco-schemes, συνδεδεμένες), μέρος της ουράς του δεύτερου Πυλώνα (εξισωτική) καθώς της έκτακτης ενίσχυσης στο τριφύλλι (de minimis) πριν το Πάσχα, φέρεται να δεσμεύτηκε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας στους εκπροσώπους αγροτικών συλλόγων της Λάρισας (ΕΟΑΣΝΛ) σύμφωνα με τελευταία απολογιστική ανακοίνωση των τελευταίων.

Σε δέσμευση του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου περί των 60 με 65 εκατ. ευρώ για τις έκτακτες ενισχύσεις του 2025 σε ρύζι (30 εκατ. ευρώ) και μηδική (30 με 35 εκατ. ευρώ) φέρεται πως προχωρούν αυτές τις μέρες τα υπουργεία Αγροτικής Ανάπτυξης και Οικονομικών, δίνοντας το έναυσμα να ανάψει για τα καλά η συζήτηση όσον αφορά το στρεμματικό αποτύπωμα των de minimis μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Ομαλά εξελίχθηκε μέχρι την Τρίτη η διαδικασία πλήρωσης των πινάκων δικαιούχων ανά Περιφερειακή Ενότητα, με τον ΕΛΓΑ να δρομολογεί πληρωμή ποσού στα 18,3 εκατ. ευρώ την Τετάρτη 26 Φεβρουαρίου, σταδιακά από τις 14:00 π.μ..

Στη δημοσίευση των ποσών αναφοράς βάσει των οποίων θα καταβληθούν ταχύτερα φέτος οι οικονομικές αποζημιώσεις -ή αλλιώς η λεγόμενη «πρώτη βοήθεια»- προς τους πληγέντες αιγοπροβατοτρόφους λόγω υποχρεωτικών θανατώσεων ευλογιάς προχώρησαν τα υπουργεία Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης.

Στην Αλεξανδρούπολη θα βρεθεί την Τέταρτη 25 Φεβρουαρίου ο Κυριάκος Μητσοτάκης για το δεύτερο προσυνέδριο της ΝΔ, με τον αγροτικό κόσμο να βρίσκεται σε απόγνωση εξαιτίας των καταστροφών που προκάλεσαν οι πρόσφατες πλημμύρες στην ευρύτερη περιοχή του Έβρου. Μάλιστα, πληροφορίες αναφέρουν ότι κατά την επίσκεψη του ο πρωθυπουργός, θα ανακοινώσει παράταση της προθεσμίας για το σύστημα «Agrisnap-GR» μέσω του οποίου οι παραγωγοί φωτογραφίζουν τα αγροτεμάχια τους, κάτι που δεν είναι εφικτό λόγω των τεράστιων όγκων νερού που έχουν καλύψει τις καλλιέργειες τους.

Ελάχιστες ακόµα ηµέρες περιθώριο, µέχρι την ερχόµενη Παρασκευή 27 του µήνα, έχουν οι παραγωγοί που θέλουν να προχωρήσουν σε διορθώσεις σχετικά µε το monitoring και στόχο να περιληφθούν στην πληρωµή που προγραµµατίζεται για πριν το Πάσχα. Ωστόσο, το ζητούµενο σε αυτή τη φάση είναι η σπουδαιότητα των διοικητικών αυτών πράξεων, αφού ο έλεγχος που θα ακολουθήσει θα έχει αντίκτυπο αφενός στην πίστωση που θα αφορά τα υπόλοιπα της βασικής ενίσχυσης, ενώ για όσα από τα αγροτεµάχια δεν «περάσουν», οι δικαιούχοι θα µείνουν εκτός και των συνδεδεµένων ενισχύσεων, αλλά και των υπολοίπων εκκρεµοτήτων της περσινής ενιαίας.

Στη Διαύγεια έχουν ξεκινήσει να δηµοσιεύονται οι αποφάσεις ανά Περιφέρεια για τους φακέλους των οποίων η χρηµατοδότησή τους περνάει στη «Γέφυρα» στην ΚΑΠ 2023-27. Αυτό σημαίνει στην πράξη πως η συντριπτική πλειοψηφία που είχε υποβάλλει αίτημα πληρωμής έως 15 Οκτωβρίου 2025, αναμένεται να πληρωθεί μέχρι το Πάσχα.