του Κώστα Αναστασόπουλου*
Τα νέα Σχέδια Βελτίωσης αναδεικνύουν τη βελτιστοποίηση της άρδευσης σε βασική επενδυτική προτεραιότητα. Και όχι τυχαία. Το νερό αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παραγωγικούς πόρους της γεωργίας, ενώ μαζί με την ενέργεια που απαιτείται για την άντληση και τη διανομή του επηρεάζει άμεσα το κόστος της εκμετάλλευσης.
Το μεγαλύτερο βάρος των σχετικών επενδύσεων αφορά εύλογα τις αρδευτικές υποδομές: σύγχρονα συστήματα, δίκτυα, αυτοματισμούς και εξοπλισμό που μπορούν να περιορίσουν τις απώλειες και να κάνουν την άρδευση αποτελεσματικότερη.
Υπάρχει, όμως, ένα κρίσιμο ερώτημα που προηγείται: Πόσο νερό χρειάζεται πραγματικά το χωράφι;
Ακόμη και το πιο σύγχρονο αρδευτικό σύστημα, χωρίς γνώση των πραγματικών αναγκών της καλλιέργειας, βελτιώνει μόνο τον τρόπο παροχής του νερού — όχι τον τρόπο διαχείρισής του.
Ο αισθητήρας δεν αποτελεί απλώς ένα πρόσθετο στοιχείο της αρδευτικής εγκατάστασης. Είναι αυτό που μετατρέπει την υποδομή σε σύστημα διαχείρισης, δίνοντας στον παραγωγό εικόνα για το έδαφος, το μικροκλίμα και τις πραγματικές ανάγκες της καλλιέργειας.
Η υποδομή απαντά στο «πώς θα ποτίσω».Τα δεδομένα απαντούν στο «πότε και πόσο να ποτίσω». Και μόνο όταν υπάρχουν και τα δύο μπορούμε να μιλάμε για ολοκληρωμένη διαχείριση της άρδευσης.
Το χωράφι δεν ποτίζεται με το ημερολόγιο
Για πολλά χρόνια, η άρδευση στηρίχθηκε αναγκαστικά στην εμπειρία του παραγωγού και σε σχετικά σταθερά προγράμματα. Όμως οι ανάγκες της καλλιέργειας δεν είναι σταθερές.
Θερμοκρασία, υγρασία, άνεμος, βροχόπτωση, κατάσταση του εδάφους και στάδιο ανάπτυξης μεταβάλλονται συνεχώς.
Το χωράφι δεν γνωρίζει ότι κάθε Τρίτη είναι ημέρα ποτίσματος. Γνωρίζει μόνο αν χρειάζεται νερό.
Η γεωργία ακριβείας προσθέτει στην πολύτιμη εμπειρία του παραγωγού κάτι που μέχρι πρόσφατα δεν ήταν εύκολα διαθέσιμο: συνεχή δεδομένα από το ίδιο του το χωράφι. Και τα αποτελέσματα μπορούν να είναι απολύτως μετρήσιμα.
Όταν τα δεδομένα γίνονται αποτέλεσμα
Στη Λακωνία, ο ελαιοπαραγωγός Δημοσθένης Χρόνης, αξιοποιώντας την QUHOMA στην εκμετάλλευσή του, κατέγραψε 65% μείωση στην κατανάλωση νερού, από 10.000 σε 3.500 κυβικά ανά στρέμμα, και 48% χαμηλότερη ενεργειακή κατανάλωση, από 3.300 kW σε 1.700 kW, διατηρώντας την παραγωγή στα ίδια επίπεδα.
Οι μετακινήσεις του στο χωράφι μειώθηκαν παράλληλα από οκτώ σε δύο τον μήνα, ενώ το κόστος θρέψης περιορίστηκε κατά 50%.
Ο ίδιος περιγράφει το αποτέλεσμα ακόμη πιο απλά: «Το πρώτο εξάμηνο λειτουργίας της QUHOMA εξοικονόμησα 1.500 ευρώ μόνο από τα ποτίσματα».
Η άρδευση του επόμενου καλοκαιριού σχεδιάζεται από τώρα
Το φθινόπωρο, η καθημερινότητα του παραγωγού στρέφεται σε άλλες προτεραιότητες, όπως η φυτοπροστασία. Οι βάνες μπορεί να κλείνουν σιγά σιγά στους οπωρώνες, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η διαχείριση της επόμενης αρδευτικής περιόδου πρέπει να περιμένει μέχρι να επιστρέψει η ζέστη.
Τα Σχέδια Βελτίωσης αποτελούν αφορμή για μια συνολική επανεξέταση της άρδευσης και για επενδύσεις στις υποδομές που χρειάζεται η ελληνική γεωργία.
Η γνώση, όμως, δεν χρειάζεται να περιμένει.
Η εγκατάσταση ενός συστήματος παρακολούθησης επιτρέπει στην εκμετάλλευση να αρχίσει από σήμερα να δημιουργεί το δικό της ιστορικό δεδομένων, γνωρίζοντας καλύτερα το έδαφος, τις μικροκλιματικές συνθήκες και τη συμπεριφορά της καλλιέργειας.
Αυτή είναι η φιλοσοφία της QUHOMA: όχι περισσότεροι αισθητήρες για χάρη της τεχνολογίας, αλλά δεδομένα που αποκτούν νόημα μέσα στην καθημερινή λειτουργία της εκμετάλλευσης.
Γιατί η αποτελεσματική διαχείριση του νερού δεν αρχίζει όταν ανοίγουμε την παροχή. Αρχίζει όταν γνωρίζουμε αν πρέπει να την ανοίξουμε.
Πότισες. Χρειαζόταν;
Η QUHOMA είναι λύση έξυπνης γεωργίας της AIRTH Solutions, σχεδιασμένη για να μετατρέπει τα δεδομένα του αγρού σε χρήσιμη πληροφορία για τον παραγωγό.
*CEO της AIRTH SOLUTIONS