Αποκαθήλωση της ΚΑΠ
Κάποτε υπήρχε η ελπίδα της συµµετοχής της χώρας στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα και οι γενναιόδωρες ως εκείνη την εποχή επιδοτήσεις της ΚΑΠ. Αργότερα ήρθε ο στόχος της ΟΝΕ και το κοινό ευρωπαϊκό νόµισµα για να ανανεώσουν τις ελπίδες των πολιτών. Σήµερα οι συνθήκες προοιωνίζουν την αποκαθήλωση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, ενώ η εν γένει στάση των ευρωπαίων ηγετών δείχνει να θολώνει, µε τον καιρό, το κοινό ευρωπαϊκό όραµα.
Χάνεται το νόημα, διαφαίνεται έκρηξη
Δεν είναι η δουλειά μου να μιλήσω ούτε για τον ηδονιστικό ατομικισμό, ούτε για τον ευδαιμονικό καταναλωτισμό, που αποτρέπει προς το παρόν ενδεχόμενη κοινωνική έκρηξη. Άλλωστε εγώ ένας απλός αγροφύλακας είμαι, αυτά είναι υποθέσεις των φιλοσόφων. Αυτό που βλέπω όμως, στην πορεία των πραγμάτων, είναι μια ελληνική επαρχία που χάνει την ψυχή της, καθώς απομακρύνεται από το πραγματικό νόημα της ζωής.
Η παρακμή στην περιφέρεια
Επιστρέφοντας ωστόσο στην πεζή πραγματικότητα, οφείλω να πω ότι η παρακμή της περιφέρειας έρχεται σχεδόν ταυτόχρονα με την κατάρρευση του μοντέλου αγροτικής παραγωγής, όπως αυτό διαμορφώθηκε τον τελευταίο αιώνα και ιδίως μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο. Σ’ εκείνη τη φάση, η εκμηχάνιση της αγροτικής παραγωγής έδωσε τη δυνατότητα εντατικότερης αξιοποίησης των παραγωγικών γαιών, εξέλιξη η οποία, μετέφερε το βάρος της αγροτικής δραστηριότητας από την κτηνοτροφία στη γεωργία.
Το αγροτικό ζήτημα και τα τσελιγκάτα
Θα μπορούσε να πει κανείς ότι σ’ εκείνη τη φάση και ιδίως μετά την επίλυση του αγροτικού ζητήματος (κυβερνήσεις Ελευθέριου Βενιζέλου) η νέα φάση αγροτικής ανάπτυξης που βίωσε η χώρα ήταν από τις πλέον δημοκρατικές. Κι αυτό γιατί, τα μεγάλα τσελιγκάτα, έδωσαν σταδιακά τη θέση τους σε μια πανσπερμία μικρών σχετικά αγροτικών εκμεταλλεύσεων, οι οποίες ωστόσο, λόγω της πρώιμης εκμηχάνισης εξασφάλιζαν στοιχεία οικονομικότητας, επιτυγχάνοντας την οικονομική τους επιβίωση.
Πανσπερμία μικρού κλήρου
Αυτό το μοντέλο, εξελισσόμενο βεβαίως, είναι αυτό με το οποίο η αγροτική οικονομία στην Ελλάδα πορεύεται μέχρι σήμερα. Μεγάλος αριθμός αγροτικών εκμεταλλεύσεων, μικρός κλήρος και μεγάλο έλλειμμα συνεργατισμού. Αν το δούμε στο ευρύτερο πλαίσιο λειτουργίας της διεθνούς οικονομίας, χωρίς ο τομέας της αγροτικής παραγωγής να εξαιρείται απ’ αυτό, το μοντέλο που ακολουθεί πεισματικά η Ελλάδα είναι καταδικασμένο να αποτύχει πανηγυρικά. Το ότι υπάρχει μέχρι σήμερα, μάλλον έχει να κάνει με την οικογενειοκρατία που διέπει ακόμα τη λειτουργία των μονάδων και κυρίως με τον τρόπο που κατανεμήθηκαν οι κοινοτικές επιδοτήσεις στη χώρα μας. Επιλέχθηκε προφανώς ένας τρόπος κατανομής των ενισχύσεων που ενθάρρυνε τον καταναλωτισμό και περιόριζε τις επενδύσεις. Αυτό το μοντέλο λειτουργίας, το βρίσκουμε σήμερα μπροστά μας! Αυτό που βλέπω όμως, στην πορεία των πραγμάτων, είναι μια ελληνική επαρχία που χάνει την ψυχή της, καθώς απομακρύνεται από το πραγματικό νόημα της ζωής
