Στο επίκεντρο των πιέσεων βρίσκονται σιτάρι, καλαμπόκι και ζάχαρη, ενώ η ενίσχυση του Ελ Νίνιο δημιουργεί πρόσθετη αβεβαιότητα για την παγκόσμια αγροτική παραγωγή.
Ο Δείκτης Τιμών Τροφίμων του FAO, ο οποίος παρακολουθεί σε μηνιαία βάση τις μεταβολές στις διεθνείς τιμές ενός «καλαθιού» βασικών διατροφικών εμπορευμάτων που διακινούνται παγκοσμίως, διαμορφώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2026 στις 136,0 μονάδες, καταγράφοντας άνοδο 1,5% σε σχέση με τον Αύγουστο και 5,8% σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα του 2025.
«Βλέπουμε μια επίμονη και ολοένα ευρύτερη άνοδο στις παγκόσμιες τιμές των εμπορευμάτων, καθώς οι διαταραχές στα Στενά του Ορμούζ και στη Μαύρη Θάλασσα συνδυάζονται με κλιματικές αναταράξεις, ασκώντας πιέσεις στην ενέργεια, τις μεταφορές και βασικά διατροφικά εμπορεύματα», δήλωσε ο επικεφαλής οικονομολόγος του FAO, Μάξιμο Τορέρο.
«Εάν οι πιέσεις αυτές διατηρηθούν, σύντομα θα μετακυλιστούν στις τιμές των τροφίμων για τους καταναλωτές, ιδιαίτερα στις χώρες που εξαρτώνται από τις εισαγωγές τροφίμων και ενέργειας», πρόσθεσε.
Σημαντική άνοδος στις τιμές των δημητριακών
Ο Δείκτης Τιμών Δημητριακών του FAO αυξήθηκε κατά 5,1% σε σχέση με τον Αύγουστο, ενώ ήταν κατά μέσο όρο 17,2% υψηλότερος από τα επίπεδα του Σεπτεμβρίου του 2025.
Οι διεθνείς τιμές του σιταριού αυξήθηκαν κατά 6,3%, λόγω των περιορισμών στην εφοδιαστική αλυσίδα στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, αλλά και των ξηρών καιρικών συνθηκών σε τμήματα της Βόρειας Αμερικής ενόψει της σποράς.
Οι παγκόσμιες τιμές του καλαμποκιού αυξήθηκαν κατά 5,6% σε μηνιαία βάση, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για τις αποδόσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες, μειώνεται η διαθεσιμότητα για εξαγωγές από τη Βραζιλία και συνεχίζονται οι διαταραχές στο εμπόριο μέσω της Μαύρης Θάλασσας. Η συνεχιζόμενη αβεβαιότητα γύρω από τις θαλάσσιες μεταφορές μέσω των Στενών του Ορμούζ ενίσχυσε επίσης τις τιμές πρώτων υλών για την παραγωγή βιοκαυσίμων, όπως το καλαμπόκι.
Ο Δείκτης Τιμών Ρυζιού του FAO αυξήθηκε κατά 1,4%, καθώς οι τιμές της ποικιλίας Indica ενισχύθηκαν λόγω των καιρικών ανησυχιών και της εποχικά μειωμένης προσφοράς.
Φυτικά έλαια και κρέας
Ο Δείκτης Τιμών Φυτικών Ελαίων του FAO ενισχύθηκε κατά 0,9% σε σχέση με τον Αύγουστο. Η άνοδος αποδίδεται κυρίως στις υψηλότερες διεθνείς τιμές του φοινικέλαιου, λόγω της ισχυρής παγκόσμιας ζήτησης για εισαγωγές και των ανησυχιών για τις επιπτώσεις του ξηρού καιρού στις προοπτικές παραγωγής στη Νοτιοανατολική Ασία.
Αντίθετα, ο Δείκτης Τιμών Κρέατος του FAO υποχώρησε κατά 1,1%, καθώς οι τιμές του χοιρινού και του κρέατος πουλερικών μειώθηκαν λόγω της αυξημένης διαθεσιμότητας προϊόντων για εξαγωγή.
Οι τιμές εξαγωγής του βοείου κρέατος από τη Βραζιλία αυξήθηκαν, ενισχυμένες από την ισχυρότερη ζήτηση για εισαγωγές από τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ οι τιμές του αιγοπρόβειου κρέατος παρέμειναν σε γενικές γραμμές σταθερές.
Οριακή υποχώρηση στα γαλακτοκομικά
Ο Δείκτης Τιμών Γαλακτοκομικών Προϊόντων του FAO υποχώρησε οριακά, κατά 0,1%, τον Σεπτέμβριο. Η πτώση στις τιμές των τυριών αντιστάθμισε σε μεγάλο βαθμό την άνοδο στις τιμές του γάλακτος σε σκόνη, ενώ οι τιμές του βουτύρου παρουσίασαν μικρές μεταβολές.
Άνοδος 6,1% στις τιμές της ζάχαρης
Ισχυρή άνοδο, 6,1% σε σχέση με τον Αύγουστο, κατέγραψε ο Δείκτης Τιμών Ζάχαρης του FAO, καθώς ενισχύονται οι εκτιμήσεις για περιορισμό της παγκόσμιας προσφοράς ζάχαρης κατά την περίοδο 2026/27.
Στους παράγοντες που συμβάλλουν στην εξέλιξη αυτή περιλαμβάνονται οι χαμηλότερες αναμενόμενες παραγωγές στην Ταϊλάνδη, οι ανησυχίες για τις προοπτικές της παραγωγής στην Ινδία λόγω των χαμηλότερων του κανονικού βροχοπτώσεων και της ενίσχυσης του φαινομένου Ελ Νίνιο, οι έντονες βροχοπτώσεις στην κεντρονότια περιοχή παραγωγής της Βραζιλίας, καθώς και η μείωση των καλλιεργούμενων εκτάσεων με ζαχαρότευτλα στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Μειώνεται η παγκόσμια παραγωγή και το εμπόριο δημητριακών
Η παγκόσμια παραγωγή δημητριακών το 2026 αναμένεται πλέον να μειωθεί κατά 2,1% σε σχέση με το 2025, στους 2,979 δισεκατομμύρια τόνους, σύμφωνα με το επικαιροποιημένο Δελτίο Προσφοράς και Ζήτησης Δημητριακών του FAO, το οποίο δημοσιεύθηκε επίσης την Παρασκευή.
Παρά τη μείωση, η φετινή παραγωγή αναμένεται να αποτελέσει τη δεύτερη μεγαλύτερη συγκομιδή που έχει καταγραφεί, μετά τα επίπεδα-ρεκόρ του προηγούμενου έτους.
Η νέα πρόβλεψη περιλαμβάνει ανοδική αναθεώρηση για την παραγωγή σιταριού, η οποία εκτιμάται πλέον στους 813,9 εκατομμύρια τόνους, χάρη στη βελτίωση των καιρικών συνθηκών στην Αυστραλία.
Η αύξηση αυτή, ωστόσο, υπεραντισταθμίζεται από την πτωτική αναθεώρηση για τα χονδροειδή δημητριακά, των οποίων η παραγωγή υπολογίζεται πλέον σε 1,612 δισεκατομμύρια τόνους, λόγω των μειωμένων προοπτικών αποδόσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες, εξαιτίας των υψηλών θερμοκρασιών και της ξηρασίας.
Η παγκόσμια παραγωγή ρυζιού προβλέπεται πλέον στους 552,5 εκατομμύρια τόνους. Οι χαμηλότερες προοπτικές παραγωγής στην Ινδία, που οφείλονται κυρίως στην άνιση κατανομή των μουσώνων, υπεραντισταθμίζουν τις βελτιωμένες εκτιμήσεις για την Ιαπωνία και το Νεπάλ.
Ο FAO αναθεώρησε ελαφρώς προς τα πάνω την πρόβλεψή του για τη συνολική παγκόσμια κατανάλωση δημητριακών το 2026/27, στους 2,966 δισεκατομμύρια τόνους. Η αναθεώρηση περιλαμβάνει αύξηση για τα χονδροειδή δημητριακά, μείωση για το σιτάρι και αμετάβλητη πρόβλεψη για το ρύζι σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
Σταθερά τα παγκόσμια αποθέματα
Τα παγκόσμια αποθέματα δημητριακών στο τέλος των καλλιεργητικών περιόδων του 2027 προβλέπεται να παραμείνουν στα ίδια επίπεδα με την έναρξη της περιόδου, στους 950 εκατομμύρια τόνους.
Η αύξηση των αποθεμάτων σιταριού και κριθαριού αναμένεται να αντισταθμίσει τις μειώσεις στα αποθέματα ρυζιού και σόργου.
Ως αποτέλεσμα, ο λόγος παγκόσμιων αποθεμάτων προς χρήση στο τέλος της περιόδου 2026/27 εκτιμάται πλέον στο 31,7%, έναντι 32,0% την προηγούμενη περίοδο.
Παράλληλα, ο FAO προβλέπει ότι το παγκόσμιο εμπόριο δημητριακών θα μειωθεί κατά 3,5% από το επίπεδο-ρεκόρ του 2025/26, στους 505,8 εκατομμύρια τόνους.
Οι εξαγωγές σιταριού και καλαμποκιού αναμένεται να υποχωρήσουν περισσότερο από ό,τι προβλεπόταν προηγουμένως, κυρίως λόγω των περιορισμών στις θαλάσσιες μεταφορές μέσω της Μαύρης Θάλασσας και της ανεπαρκούς εναλλακτικής μεταφορικής δυναμικότητας.
Το διεθνές εμπόριο ρυζιού προβλέπεται να μειωθεί κατά 2,2% το 2026, προτού ανακάμψει κατά 1,7% το 2027.
Εντείνονται οι πιέσεις στις αγορές
Το Σύστημα Πληροφοριών για τις Γεωργικές Αγορές (AMIS), το οποίο φιλοξενείται από τον FAO, δημοσίευσε επίσης τη μηνιαία έκθεσή του για τις αγορές.
Σύμφωνα με την έκθεση, τα αυξημένα ναύλα, οι υψηλότερες τιμές των λιπασμάτων και οι συνεχιζόμενες διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα συμβάλλουν στη διαμόρφωση ενός ολοένα πιο αβέβαιου περιβάλλοντος στις αγορές.
Ελ Νίνιο αυξάνει την αβεβαιότητα για την παραγωγή
Ξεχωριστό μέρος της έκθεσης εξετάζει τις επιπτώσεις από την ενίσχυση του φαινομένου Ελ Νίνιο, το οποίο προσθέτει περαιτέρω αβεβαιότητα στις προοπτικές της αγροτικής παραγωγής, ιδιαίτερα όσον αφορά το ρύζι στη Νότια και τη Νοτιοανατολική Ασία.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι αποδόσεις του ρυζιού κατά τη διάρκεια ενός επεισοδίου Ελ Νίνιο είναι συνήθως κατά 1,0% έως 1,5% χαμηλότερες από την αναμενόμενη τάση. Αντίθετα, οι αποδόσεις του σιταριού και του καλαμποκιού παραμένουν γενικά κοντά στα φυσιολογικά επίπεδα, ενώ οι αποδόσεις της σόγιας είναι συχνά κατά 1,5% έως 2,0% υψηλότερες από την τάση.
Σύμφωνα με την έκθεση, τα ισχυρότερα επεισόδια Ελ Νίνιο συνδέονται με πιο προβλέψιμες εξελίξεις στις αποδόσεις των καλλιεργειών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είναι κατ’ ανάγκη πιο σοβαρές. Αντίθετα, τα ασθενέστερα επεισόδια συνδέονται με μεγαλύτερη μεταβλητότητα στις αποδόσεις.
