Αυτά τα μέτρα συμπληρώνουν την πρόταση που παρουσιάστηκε νωρίτερα αυτή την εβδομάδα για την ενίσχυση του αποθεματικού για την αγροτική κρίση. Οι Copa και Cogeca αναγνωρίζουν ότι αυτές οι ανακοινώσεις αποτελούν ένα αρχικό θετικό βήμα. Ωστόσο, αυτές οι προτάσεις πρέπει να θεωρηθούν ως αυτό που είναι: περιορισμένες προσαρμογές που αφήνουν ανέπαφα τα βασικά ζητήματα και δεν ανταποκρίνονται στο μέγεθος της κρίσης που θα μπορούσε να πλήξει την ευρωπαϊκή γεωργία τους επόμενους μήνες.
Ξεφυλλίστε σε υψηλή ανάλυση την εβδομαδιαία Agrenda
Μέσω του Επιτρόπου Γεωργίας Christophe Hansen, η Επιτροπή επιβεβαίωσε την αύξηση του αποθεματικού για την αγροτική κρίση, το οποίο θα πρέπει να φτάσει τα 540 εκατ. ευρώ, επιτρέποντας παράλληλα στα κράτη μέλη να συμπληρώσουν αυτό το ποσό με πρόσθετη εθνική στήριξη. Όπως ήδη υπογραμμίσαμε, αυτό το κονδύλιο αντιπροσωπεύει μια πρώτη προσπάθεια αντιμετώπισης της κρίσης και θα πρέπει να είναι ευπρόσδεκτο. Παρ 'όλα αυτά, παραμένει πολύ περιορισμένο σε σύγκριση με τον αριθμό των Ευρωπαίων αγροτών που επηρεάζονται και την κλίμακα της κρίσης που θα μπορούσε να εκτυλιχθεί κατά τη γεωργική περίοδο 2026-2027, ιδίως επειδή αυτοί οι πόροι δεν θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για την αντιμετώπιση του αυξανόμενου κόστους των λιπασμάτων. Παρακάμπτει επίσης μια απαραίτητη συζήτηση σχετικά με τους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς, όπως το CBAM, οι οποίοι διογκώνουν διαρθρωτικά τις τιμές των λιπασμάτων, αφήνοντας τους αγρότες να επωμιστούν το πλήρες κόστος.
Η ευελιξία που προσφέρεται στα κράτη μέλη να προωθήσουν τις άμεσες πληρωμές της ΚΑΠ και να εισαγάγουν ένα νέο σύστημα ρευστότητας στο πλαίσιο της αγροτικής ανάπτυξης μπορεί να βοηθήσει στην άμβλυνση των περιορισμών στις ταμειακές ροές για ορισμένους αγρότες.
Ωστόσο, ενώ η ανακατεύθυνση των υφιστάμενων μέσων της ΚΑΠ μπορεί να προσφέρει βραχυπρόθεσμη ανακούφιση από τις πιέσεις στις ταμειακές ροές, δεν δημιουργεί νέους πόρους. Απλώς μετατοπίζει τη χρηματοδότηση από τον έναν σκοπό στον άλλο, πράγμα που σημαίνει ότι οποιαδήποτε υποστήριξη που διατίθεται σήμερα θα μειώσει αναπόφευκτα τους πόρους που είναι διαθέσιμοι στους αγρότες αύριο. Επιπλέον, μπορεί να φαίνεται ότι παρέχει μια γρήγορη λύση, αλλά στην πράξη δεν είναι καθόλου άμεση. Οποιαδήποτε τροποποίηση απαιτεί διαπραγματεύσεις σε επίπεδο ΕΕ, προσαρμογές στα εθνικά στρατηγικά σχέδια της ΚΑΠ και διοικητικές διαδικασίες που αναπόφευκτα απαιτούν χρόνο.
Οι αγρότες που αντιμετωπίζουν σήμερα αυξανόμενο κόστος εισροών χρειάζονται υποστήριξη που θα τους φτάσει γρήγορα, όχι μετά από μακροχρόνιους κύκλους πολιτικής.
Οι πρόσφατες εξελίξεις έχουν ήδη καταδείξει πόσο γρήγορα μπορούν να αποσταθεροποιηθούν οι αγορές λιπασμάτων από γεωπολιτικά γεγονότα. Σε μια εποχή που τα λιπάσματα παραμένουν ένα από τα μεγαλύτερα κόστη παραγωγής στην ευρωπαϊκή γεωργία —και το μεγαλύτερο μοναδικό κόστος εισροών για πολλούς καλλιεργητές αροτραίων καλλιεργειών— οι καθυστερήσεις στην παροχή αποτελεσματικής στήριξης ενέχουν τον κίνδυνο να υπονομεύσουν τη βιωσιμότητα των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, την παραγωγή τροφίμων και την προσιτή τιμή των τροφίμων για τους Ευρωπαίους καταναλωτές.
Η Copa και η Cogeca, ως εκ τούτου, επαναλαμβάνουν την έκκλησή τους για πρόσθετα μέτρα που μπορούν να εφαρμοστούν χωρίς καθυστέρηση και χωρίς σημαντικές δημοσιονομικές επιπτώσεις. Συγκεκριμένα, καλούμε τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να εισαγάγουν άμεση παρέκκλιση από τα όρια της οδηγίας για τα νιτρικά άλατα για την κοπριά και το χωνεμένο υπόλειμμα, επιτρέποντας στους αγρότες να αξιοποιούν περισσότερο τις διαθέσιμες πηγές θρεπτικών συστατικών, βελτιώνοντας παράλληλα τη διαφάνεια στις αγορές λιπασμάτων για την αποφυγή υπερβολικής αστάθειας και κερδοσκοπίας. Καλούμε επίσης την Επιτροπή και το Συμβούλιο να αναστείλουν αμέσως το CBAM για τα λιπάσματα.
Η κρίση των λιπασμάτων απαιτεί εξαιρετική ταχύτητα και αποφασιστικότητα. Η Copa και η Cogeca καλούν τώρα το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να υιοθετήσουν αυτά τα πρώτα μέτρα το συντομότερο δυνατό και να συνεχίσουν να εργάζονται για πρόσθετες λύσεις που θα παρέχουν στους αγρότες τη βεβαιότητα και την πρακτική υποστήριξη που χρειάζονται επειγόντως. Η επισιτιστική ασφάλεια και η ανθεκτικότητα της γεωργίας της Ευρώπης δεν μπορούν να αντέξουν καθυστέρηση.
