Αν κάπου «σκόνταψε» η τρέχουσα ΚΑΠ, ήταν στην προσπάθεια να καλύψει όσο γίνεται µεγαλύτερο εύρος αγροτών, να πετύχει δηλαδή, µεγαλύτερο εύρος ωφελούµενων.
Ολόκληρο το ρεπορτάζ στην Agrenda που κυκλοφορεί
Στις συζητήσεις για τη νέα ΚΑΠ η εγχώρια πολιτική ηγεσία δείχνει να αποδίδει µεγαλύτερη σηµασία στη λέξη ευελιξία. Ίσως δικαιολογηµένα, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δίνει στα κράτη-µέλη µεγαλύτερο περιθώριο να σχεδιάσουν τις δικές τους παρεµβάσεις, προσαρµοσµένες στις εθνικές ιδιαιτερότητες.
Μόνο που η ευελιξία δεν είναι από µόνη της πολιτική. Είναι η δυνατότητα να πάρεις δύσκολες αποφάσεις. Από την άλλη πλευρά, διαβάζοντας προσεκτικά όσα ειπώθηκαν στον Εθνικό ∆ιάλογο (Μέτσοβο και Πάτρα) φαίνεται πως για άλλη µια φορά όλα είναι στο τραπέζι. Εισόδηµα, ανταγωνιστικότητα, νέοι αγρότες, νερό, βιοασφάλεια, κλιµατική ανθεκτικότητα, περιφέρεια, εκσυγχρονισµός. Όλα σωστά. Όλα απαραίτητα. Όλα, όµως, ταυτόχρονα.
Και εδώ βρίσκεται ίσως το διαχρονικό ελληνικό πρόβληµα. Θέλουµε η ΚΑΠ να χρηµατοδοτεί τους πάντες και τα πάντα. Στην πράξη, όµως, µια πολιτική που προσπαθεί να ικανοποιήσει όλες τις ανάγκες καταλήγει να µην αλλάζει ουσιαστικά τίποτε.
Η νέα προγραµµατική περίοδος προσφέρει µια διαφορετική ευκαιρία. Όχι να αυξηθούν απλώς οι διαθέσιµοι πόροι, αλλά να αλλάξει η φιλοσοφία της κατανοµής τους. Η Ελλάδα οφείλει να αποφασίσει ποιες παραγωγικές δραστηριότητες θεωρεί πραγµατικά στρατηγικές για τις επόµενες δύο δεκαετίες. Ποιοι κλάδοι µπορούν να αποκτήσουν εξαγωγικό αποτύπωµα. Ποιες περιοχές χρειάζονται διατήρηση της παραγωγικής δραστηριότητας για λόγους εθνικής συνοχής. Πού πρέπει να επιδοτείται η παραγωγή και πού η διαχείριση του φυσικού κεφαλαίου.
Αυτές είναι επιλογές πολιτικής. Και οι επιλογές έχουν πάντοτε κόστος.
Αυτό που λείπει από το διάλογο είναι η αξιολόγηση. Η επιτυχία της επόµενης ΚΑΠ δεν µπορεί να µετριέται πάλι από την απορρόφηση των κονδυλίων. Πρέπει να µετριέται από το αν αυξήθηκε η αξία της ελληνικής αγροτικής παραγωγής, αν µειώθηκε το εµπορικό έλλειµµα στα αγροδιατροφικά προϊόντα, αν ενισχύθηκε η µεταποίηση, αν δηµιουργήθηκαν βιώσιµες εκµεταλλεύσεις που δεν εξαρτώνται µόνο από τις ενισχύσεις.
Είναι παρήγορο ότι η κυβέρνηση ζητά ισχυρή χρηµατοδότηση και επιµένει ότι περισσότερη ευελιξία δεν σηµαίνει λιγότερη Ευρώπη. Όµως το µεγάλο στοίχηµα δεν θα κριθεί στις Βρυξέλλες. Θα κριθεί στην Αθήνα. Γιατί για πρώτη φορά ίσως δεν θα µπορούµε να αποδίδουµε τις αδυναµίες της αγροτικής πολιτικής στους ευρωπαϊκούς κανόνες. Αν οι κανόνες αφήνουν µεγαλύτερο χώρο για εθνικές επιλογές, τότε και η ευθύνη των επιλογών θα είναι αποκλειστικά δική µας.
