Υποχρεώσεις παραγωγών
Πιο συγκεκριμένα, όπως ορίζεται στη σχετική εγκύκλιο (δείτε εδώ) οι αγρότες έχουν τις εξής ευθύνες:
· Ευθύνεται για την αλήθεια, γνησιότητα, την ακρίβεια και την πληρότητα όλων των στοιχείων που δηλώνει στην ΕΑΕ, καθώς και των δικαιολογητικών που προσκομίζει, όπως ιδίως τα μισθωτήρια, τους τίτλους νόμιμης κατοχής και χρήσης και τους λόγους εξαίρεσης ΚΑΕΚ που επικαλείται.
· Υποχρεούται να τηρεί στο αρχείο του τα σχετικά έγγραφα και τα πρωτότυπα παραστατικά και τα προσκομίζει σε κάθε έλεγχο.
· Υποχρεούται να υποδεικνύει την έκταση που πραγματικά καλλιεργεί και τα όριά της.
· Ευθύνεται για τον αριθμό των ζώων που δηλώνει κατά την οριστικοποίηση και για την ενημέρωση του Μητρώου Κτηνοτροφικής Εκμετάλλευσης.
· Υποχρεούται να διορθώνει τις αποκλίσεις του Ε9 για τα ιδιόκτητα αγροτεμάχια.
· Ευθύνεται για την τήρηση των ουσιαστικών όρων επιλεξιμότητας των ενισχύσεων τις οποίες αιτείται.
Πότε προκύπτει σύγκρουση συμφερόντων
Σε ότι αφορά τους φορείς υποβολής δηλώσεων, η εγκύκλιος της ΑΑΔΕ, τονίζει ότι αυτοί υποβάλλουν την αίτηση μόνο όταν κατά την οριστικοποίηση υπάρχει εξουσιοδότηση του γεωργού μέσω της πλατφόρμας myAADE, αλλά και έγγραφη συμφωνία μεταξύ φορέα και αγρότη. Ωστόσο, οι φορείς δεν μπορούν να υποβάλλουν ΕΑΕ όταν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων, ήτοι:
• όταν ο φορέας έχει οικονομικό συμφέρον, δηλαδή η αμοιβή του εξαρτάται, ως προς το ύψος ή την καταβολή της, από την έγκριση της ΕΑΕ ή την καταβολή της ενίσχυσης, ή υπολογίζεται ως ποσοστό της ενίσχυσης,
• όταν έχει προσωπικό ή επαγγελματικό συμφέρον που μπορεί να επηρεάσει την αμεροληψία του, ιδίως όταν:
-συμμετέχει άμεσα (δηλ. ο ίδιος) ή έμμεσα (π.χ. μέσω νομικού προσώπου) στη διαχείριση, την εκμετάλλευση ή την κυριότητα της εκμετάλλευσης του γεωργού,
-είναι ο κτηνίατρος που υποβάλλει δήλωση για τον γεωργό στη Βάση Ιχνηλασιμότητας,
-μετέχει ή απασχολείται σε φορέα πιστοποίησης, ή είναι επιθεωρητής πρωτογενούς τομέα, για εκμεταλλεύσεις που ελέγχει ή πιστοποιεί ο ίδιος,
-μετέχει ή απασχολείται σε εργαστήρια εδαφολογικών, φυτοπαθολογικών και χημικών αναλύσεων, για εκμεταλλεύσεις που παρέχει ο ίδιος εργαστηριακές αναλύσεις.
Αντίθετα, δεν προκύπτει σύγκρουση συμφερόντων:
· όταν η αμοιβή κλιμακώνεται με αντικειμενικά κριτήρια όγκου εργασίας (έκταση, αριθμός αγροτεμαχίων ή ζώων), χωρίς σύνδεση με την ενίσχυση,
· όταν η αμοιβή εξοφλείται με πάγια εντολή, εφόσον οφείλεται ανεξάρτητα από την έγκριση ή την πληρωμή,
· όταν υπάρχει οικογενειακή σχέση με το γεωργό, αλλά είτε οι υπηρεσίες παρέχονται χωρίς αμοιβή, είτε, εφόσον καταβάλλεται αμοιβή, δεν συντρέχει κάποια από τις παραπάνω περιπτώσεις,
· όταν ο φορέας υποβολής είναι αγροτικός συνεταιρισμός και υποβάλλει ΕΑΕ για τα μέλη του, εφόσον δεν έχει οικονομικό συμφέρον,
· όταν ο φορέας παρέχει ή έχει παράσχει στο γεωργό άλλες νόμιμες επαγγελματικές υπηρεσίες (όπως υπηρεσίες που σχετίζονται με προγράμματα ή δράσεις για οικολογικά σχήματα, Σχέδια Βελτίωσης, Νέους Αγρότες, LEADER ή γεωργικές συμβουλές) ή αγαθά, εφόσον δεν συντρέχει κάποια από τις παραπάνω περιπτώσεις.
Οι εργαζόμενοι του φορέα υποβολής μπορούν να υποβάλουν τη δική τους ΕΑΕ μέσω του φορέα, αν δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων στο πρόσωπο του υποβάλλοντα. Η ΕΑΕ εταίρων ή μετόχων με ουσιώδη συμμετοχή και διαχειριστών του φορέα υποβολής επεξεργάζεται και οριστικοποιείται είτε από τους ίδιους είτε από άλλο φορέα, με εξαίρεση τους προέδρους των αγροτικών συνεταιρισμών.
Τι ισχύει με τη δέουσα επιμέλεια
Σε ότι αφορά τη δέουσα επιμέλεια η εγκύκλιος της ΑΑΔΕ αναφέρει:
2. Δέουσα επιμέλεια του φορέα υποβολής ΕΑΕ
Α. Υποχρεώσεις
Η δέουσα επιμέλεια κρίνεται χωριστά για κάθε ΕΑΕ. Ο φορέας:
• ελέγχει ότι τα δικαιολογητικά υπάρχουν, είναι πλήρη και έχουν τα ελάχιστα τυπικά στοιχεία, όπως υπογραφές, ημερομηνίες, στοιχεία συμβαλλομένων, διάρκεια, μίσθωμα και ύπαρξη περιγραφής μισθίου,
• για δικαιολογητικά που μεταφέρονται από την προηγούμενη ΕΑΕ, ελέγχει επιπλέον ότι εξακολουθούν να ισχύουν (π.χ. μισθωτήριο που δεν έχει λήξει κατά την οριστικοποίηση),
• ελέγχει ότι τα στοιχεία που καταχωρεί συμφωνούν με τα δικαιολογητικά και με τα στοιχεία του συστήματος, καθώς και ότι είναι συμβατά με τους κανόνες καταχώρισης και τις λειτουργικές απαιτήσεις του myAGRO,
• όταν δηλώνεται λόγος μη ταυτοποίησης ΚΑΕΚ, λαμβάνει τα έγγραφα που τον τεκμηριώνουν ή, τουλάχιστον, υπεύθυνη δήλωση του γεωργού μέσω gov.gr ή με θεώρηση του γνησίου υπογραφής,
• όταν ο γεωργός ζητά να δηλωθεί αριθμός ζώων που είναι αδικαιολόγητα αυξημένος σε σχέση με την απογραφή ή την ΕΑΕ του προηγούμενου έτους, ζητά παραστατικά που αποδεικνύουν την αύξηση (π.χ. παραστατικά αγοράς ζώων). Αντίστοιχη υποχρέωση δεν υφίσταται όταν ζητείται να δηλωθεί μικρότερος αριθμός ζώων σε σχέση με την απογραφή ή την ΕΑΕ του προηγούμενου έτους,
• εξετάζει τα προειδοποιητικά μηνύματα της εφαρμογής που επισημαίνουν ασυμβατότητα
με στοιχεία του συστήματος, παρότι αυτά δεν εμποδίζουν τεχνικά την οριστικοποίηση,
• ειδικά και μόνο για ιδιόκτητα αγροτεμάχια, σε περίπτωση που διαπιστώνει αποκλίσεις με
το Ε9 ενημερώνει τον γεωργό για διόρθωση και απέχει από την οριστικοποίηση της ΕΑΕ μέχρι να αρθεί η απόκλιση.
• ενημερώνει τον γεωργό για τα αποτελέσματα των διασταυρωτικών ελέγχων, ώστε να γίνουν οι αναγκαίες διορθώσεις.
Ο φορέας δεν οριστικοποιεί την ΕΑΕ μόνον όταν:
• υπάρχει πρόδηλη ανακρίβεια ή αναντιστοιχία που δεν έχει αρθεί ή αιτιολογηθεί,
• γνωρίζει ότι τα στοιχεία είναι ψευδή ή ανακριβή.
Πρόδηλη είναι η αναντιστοιχία που προκύπτει άμεσα και αντικειμενικά από τα στοιχεία που έχει ο φορέας κατά την υποβολή ή την οριστικοποίηση.
Β. Όρια της δέουσας επιμέλειας
Ο φορέας ελέγχει μόνο την πληρότητα και την τυπική ορθότητα των δικαιολογητικών και τη
συμφωνία τους με τα δηλούμενα στοιχεία. Πέραν των ελέγχων της ενότητας 2Α, ο φορέας δεν ερευνά την ιδιοκτησία, δεν ελέγχει τη γνησιότητα εγγράφων και υπογραφών και δεν επαληθεύει στοιχεία άλλων πληροφοριακών συστημάτων. Εξαίρεση αποτελεί η περίπτωση όπου το δικαιολογητικό είναι προδήλως αβάσιμο, ανακριβές ή ακατάλληλο για τον σκοπό του. Ειδικότερα:
• Ψηφιοποίηση: γίνεται με βάση τις υποδείξεις του γεωργού. Μια απόκλιση από τα όρια του ΚΑΕΚ ή η μη επίτευξη του ποσοστού επικάλυψης δεν είναι από μόνη της παράβαση του φορέα. Αρκεί ο φορέας να τήρησε τις υποχρεώσεις του, τα σχετικά στοιχεία να βρίσκονται στον φάκελο και να μην υπάρχει κάποια προφανής αναντιστοιχία ή ανακρίβεια.
• Ζωικό κεφάλαιο: ο αριθμός ζώων δεν καταλογίζεται στον φορέα ως ψευδές ή ανακριβές στοιχείο, εφόσον τον μετέφερε όπως αντλείται από την ΚΒΔ/ΟΠΣΚ ή όπως του τον δήλωσε ο κτηνοτρόφος, ακόμα κι αν ο αριθμός αυτός είναι μικρότερος από αυτόν που εμφανίζεται στην ΚΒΔ/ΟΠΣΚ ή στο Μητρώο Κτηνοτροφικής Εκμετάλλευσης. Ο φορέας δεν ελέγχει τα στοιχεία απογραφής προηγούμενων ετών, ελέγχει όμως εάν ο γεωργός ζητά να δηλωθεί αριθμός ζώων που είναι αδικαιολόγητα αυξημένος σε σχέση με την απογραφή ή την ΕΑΕ του προηγούμενου έτους, οπότε και ισχύουν όσα ορίζονται ανωτέρω στην ενότητα 2Α.
Συνεπώς, ο φορέας δεν ευθύνεται για ψευδή ή ανακριβή στοιχεία του γεωργού ούτε για τη μη τήρηση των όρων επιλεξιμότητας (όπως όταν διαπιστωθεί αργότερα ότι μια έκταση δεν είναι επιλέξιμη), εφόσον η ανακρίβεια δεν ήταν πρόδηλη, ούτε γνωστή στον φορέα.
3. Εμπιστευτικότητα και χρήση κωδικών TAXISnet
Τα στοιχεία της ΕΑΕ δεν κοινοποιούνται σε πρόσωπα που δεν έχουν εξουσιοδότηση και δεν πρέπει να είναι προσβάσιμα σε αυτά. Όταν στον ίδιο χώρο γίνεται επεξεργασία περισσότερων ΕΑΕ, ο φορέας φροντίζει ώστε τα έγγραφα και τα στοιχεία μιας ΕΑΕ να μην είναι ορατά ή προσβάσιμα σε άλλους γεωργούς ή τρίτους.
Η υποβολή της ΕΑΕ με τους κωδικούς TAXISnet του γεωργού απαγορεύεται αυστηρά. Ο φορέας υποβολής εισέρχεται στο myAGRO αποκλειστικά με τους δικούς του κωδικούς TAXISnet.
4. Φάκελος τεκμηρίωσης και ενημέρωση προσωπικού
Για κάθε ΕΑΕ ο φορέας τηρεί φάκελο τεκμηρίωσης. Ο φάκελος περιλαμβάνει:
• τα έγγραφα που του προσκόμισε ο γεωργός και τεκμηριώνουν την εργασία που έκανε για λογαριασμό του, συμπεριλαμβανομένων των δικαιολογητικών της υπό στοιχεία Α.1161/2026 Απόφασης του Διοικητή της ΑΑΔΕ,
• την έγγραφη συμφωνία,
• έγγραφο ή ψηφιακό αρχείο, από το οποίο προκύπτει ότι, σε περίπτωση ΚΥΔ, νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας, η διοίκηση ή ο νόμιμος εκπρόσωπος αυτών έχει ενημερώσει τους εργαζομένους, συνεργάτες ή άλλους προστηθέντες που συμμετέχουν στην υποβολή, τροποποίηση ή διαχείριση ΕΑΕ για τις περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων, την υποχρέωση αποχής τους από κάθε σχετική ενέργεια όταν συντρέχει τέτοια περίπτωση, καθώς και την υποχρέωση άμεσης ενημέρωσης.
Δεν είναι υποχρεωτική η τήρηση στον ψηφιακό φάκελο των δεδομένων που αντλούνται από λοιπά πληροφοριακά συστήματα της ΑΑΔΕ ή τρίτων φορέων. Ο φορέας υποβολής δύναται να τα τηρεί για τη δική του διασφάλιση, σε περίπτωση αμφισβήτησης της ορθότητας της αίτησης από τον γεωργό.
Ο φάκελος τηρείται κατ’ ελάχιστον σε ψηφιακή μορφή. Ειδικά τα τοπογραφικά διαγράμματα που δόθηκαν μόνο σε χαρτί μπορούν να τηρούνται έγχαρτα. Ομοίως, όταν στην ΕΑΕ αναρτάται μόνο μέρος του Μητρώου Κτηνοτροφικής Εκμετάλλευσης, στον φάκελο τεκμηρίωσης τηρείται πλήρες αντίγραφό του τουλάχιστον σε έγχαρτη μορφή.
Ο ψηφιακός φάκελος τεκμηρίωσης αποστέλλεται στην ΑΑΔΕ στο πλαίσιο ελέγχου, εντός δύο (2) εργασίμων ημερών από την αποστολή του σχετικού αιτήματος, ενώ ό,τι τηρείται σε έγχαρτη μορφή κατά τα ανωτέρω, αποστέλλεται εντός πέντε (5) εργασίμων ημερών από την αποστολή του σχετικού αιτήματος.
Ο ελάχιστος χρόνος τήρησης είναι οκτώ (8) έτη από το τέλος του έτους της τελευταίας τροποποίησης της ΕΑΕ. Σημειώνεται ότι η μη τήρηση φακέλου τεκμηρίωσης είναι σοβαρή παράβαση, ενώ η ελλιπής τήρησή του είναι απλή.
Ο φορέας ενημερώνει το προσωπικό του για τις υποχρεώσεις του, με τρόπο που μπορεί να αποδειχθεί. Αρκεί, για παράδειγμα, email από το οποίο φαίνονται οι παραλήπτες ή σχετικός όρος στη σύμβαση εργασίας.
5. Συνέπειες παράβασης των υποχρεώσεων του φορέα
Ο φορέας ευθύνεται όταν παραβιάζει τις υποχρεώσεις των ενοτήτων 1 έως 4, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην κείμενη νομοθεσία.
Οι κυρώσεις επιβάλλονται στον φορέα ως Ελεγχόμενο Πρόσωπο και όχι στους εργαζομένους του.
Το ψηφιακό αρχείο ενεργειών δείχνει ποια ενέργεια έγινε, πότε και από ποιον. Με βάση αυτό κρίνεται αν η συμπεριφορά είναι μεμονωμένη ή συστηματική. Υπέρ του φορέα συνεκτιμώνται:
• η οικειοθελής γνωστοποίηση σφάλματος στην ΑΑΔΕ πριν από την έναρξη του ελέγχου
• κατά περίπτωση, οι γραπτές απαντήσεις του my1521, αν δημιούργησαν στον φορέα εύλογη πεποίθηση ότι ενεργούσε ορθά.
Για το ποσό που ανακτάται από τον γεωργό, ο φορέας υποβολής ευθύνεται αλληλεγγύως
μόνο αν ισχύουν και οι τρεις προϋποθέσεις:
• σοβαρή υπαίτια παράβαση και,
• αιτιώδης σύνδεσμος της παράβασης με την αχρεώστητη καταβολή και,
• ποσό ενίσχυσης άνω των 5.000 ευρώ ανά ΕΑΕ.
Αιτιώδης σύνδεσμος δεν υπάρχει αν η ενίσχυση θα είχε καταβληθεί ούτως ή άλλως.
Τέλος, ο φορέας απαλλάσσεται από τις κυρώσεις σε περίπτωση σοβαρών παραβάσεων αν αποδείξει ότι ενήργησε χωρίς υπαιτιότητα, αν δηλαδή ενήργησε καλόπιστα και αντικειμενικά δεν θα μπορούσε να είχε αποφύγει το σφάλμα που συνιστά την παράβαση.
Τέτοια περίπτωση υπάρχει, για παράδειγμα, όταν το σφάλμα οφείλεται σε στοιχεία ή περιστάσεις, που δεν γνώριζε ούτε μπορούσε να διαπιστώσει με την επιμέλεια αυτή (π.χ. πλαστό μισθωτήριο χωρίς πρόδηλες ενδείξεις πλαστότητας).
