Μιλώντας ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 16 Σεπτεμβρίου, η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι η Ευρώπη βίωσε ένα εξαιρετικά δύσκολο καλοκαίρι, με την ξηρασία, τις ακραίες θερμοκρασίες και τις πυρκαγιές να ασκούν έντονες πιέσεις στις κοινωνίες, τις οικονομίες και ιδιαίτερα στους αγρότες. Αναφέρθηκε μάλιστα στο μέγεθος των απωλειών στη γεωργία, σημειώνοντας ότι περίπου 12 εκατομμύρια τόνοι καλλιεργειών χάθηκαν κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
«Οι Ευρωπαίοι αγρότες είναι οι καλύτεροι στον κόσμο. Και θα τους στηρίξουμε σε κάθε βήμα», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Το νερό γίνεται βασική προτεραιότητα για τη γεωργία
Κεντρικό θέμα των δηλώσεών της αποτέλεσε η αυξανόμενη έλλειψη νερού. Η φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η λειψυδρία αποτελεί κίνδυνο όχι μόνο για τη γεωργία, αλλά και για την παραγωγή ενέργειας και τις ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού. Παράλληλα, ανακοίνωσε μια νέα Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία για το Νερό, με στόχο την αντιμετώπιση των αυξανόμενων πιέσεων στους υδάτινους πόρους της Ευρώπης.
Για τη γεωργία, το ζήτημα είναι ιδιαίτερα κρίσιμο, καθώς οι καλλιέργειες εξαρτώνται από την επαρκή διαθεσιμότητα νερού, ενώ και η κτηνοτροφία χρειάζεται νερό για την επιβίωση και την παραγωγή.
Όπως ανέφερε, η Επιτροπή θα παρουσιάσει προτάσεις που θα στοχεύουν στη βελτίωση της διαχείρισης των κινδύνων και στην αντιμετώπιση των κενών στην ασφαλιστική κάλυψη, καθώς οι αγρότες εκτίθενται ολοένα περισσότερο σε ακραία καιρικά φαινόμενα και απώλειες που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή.
Η ανακοίνωση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ξηρασία και η λειψυδρία έχουν εξελιχθεί σε μείζονα ζητήματα για την ευρωπαϊκή γεωργία, αυξάνοντας την αβεβαιότητα των παραγωγών σχετικά με την παραγωγή και το εισόδημά τους.
Στήριξη των αγροτών απέναντι στους κλιματικούς κινδύνους
Η φον ντερ Λάιεν παρουσίασε τους αγρότες ως μία από τις ομάδες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή απέναντι στις πιέσεις που δημιουργούν η κλιματική αλλαγή και τα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Εξήρε την ανθεκτικότητα των παραγωγών κατά τη διάρκεια του ιδιαίτερα δύσκολου καλοκαιριού και υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή γεωργία χρειάζεται μεγαλύτερη προστασία απέναντι σε κινδύνους που οι ίδιοι οι αγρότες δεν μπορούν να ελέγξουν.
Οι δηλώσεις της δείχνουν ότι η Επιτροπή προτίθεται να δώσει μεγαλύτερη έμφαση σε εργαλεία που θα βοηθήσουν τους παραγωγούς να διαχειριστούν τις οικονομικές συνέπειες των ακραίων καιρικών φαινομένων, μεταξύ άλλων μέσω ασφαλιστικών εργαλείων και άλλων μηχανισμών διαχείρισης κινδύνου.
Με αυτόν τον τρόπο, η φον ντερ Λάιεν συνέδεσε άμεσα την κλιματική πολιτική με την παραγωγή τροφίμων, το εισόδημα των αγροτών και την επισιτιστική ασφάλεια της Ευρώπης.
Η επισιτιστική ασφάλεια παραμένει στρατηγικό ζήτημα
Η πρόεδρος της Επιτροπής συνέδεσε επίσης τη γεωργία με την ευρύτερη οικονομική και στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι Ευρωπαίοι αγρότες, όπως υποστήριξε, είναι απαραίτητοι για τη διατήρηση μιας ασφαλούς και σταθερής παραγωγής τροφίμων στην Ευρώπη. Ως εκ τούτου, η γεωργία αποτελεί μέρος της ευρύτερης προσπάθειας της ΕΕ να περιορίσει τις ευπάθειές της και να ενισχύσει την ικανότητά της να παράγει βασικά αγαθά εντός της Ευρώπης.
Οι δηλώσεις αυτές έρχονται σε μια περίοδο αυξημένου κόστους παραγωγής, γεωπολιτικής αβεβαιότητας και αυξανόμενων πιέσεων στις αγροδιατροφικές αλυσίδες εφοδιασμού.
Η τεχνητή νοημοσύνη και το μέλλον της γεωργίας
Η γεωργία βρέθηκε επίσης στο επίκεντρο της αναφοράς της φον ντερ Λάιεν στην τεχνολογική ανάπτυξη. Η πρόεδρος της Επιτροπής δήλωσε ότι η ΕΕ προτίθεται να αναπτύξει σημαντικές πρωτοβουλίες γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, με τον αγροδιατροφικό τομέα να περιλαμβάνεται στους τομείς στους οποίους θα δοθεί έμφαση.
Η Επιτροπή σχεδιάζει να ανακοινώσει περαιτέρω πρωτοβουλίες τον Νοέμβριο. Για τη γεωργία, η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσε να περιλαμβάνει τεχνολογίες που θα συμβάλλουν στη γεωργία ακριβείας, στην καλύτερη διαχείριση των πόρων και στην αύξηση της παραγωγικότητας.
Η έμφαση στην τεχνολογία δείχνει ότι η Επιτροπή θεωρεί τα ψηφιακά εργαλεία μέρος της απάντησης σε ορισμένες από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή γεωργία, ιδιαίτερα στην ανάγκη παραγωγής τροφίμων με πιο αποδοτική χρήση πόρων, όπως το νερό.
Τι είπε η φον ντερ Λάιεν για τους αγρότες
Το μήνυμα της φον ντερ Λάιεν προς τους αγρότες ήταν τελικά ένα μήνυμα συνέχισης της πολιτικής και οικονομικής στήριξης.
Η πιο άμεση αναφορά της ήταν χαρακτηριστική: «Οι Ευρωπαίοι αγρότες είναι οι καλύτεροι στον κόσμο. Και θα τους στηρίξουμε σε κάθε βήμα».
Ωστόσο, η ομιλία δεν επικεντρώθηκε στην ανακοίνωση ενός ολοκληρωτικά νέου αγροτικού πακέτου. Το μεγαλύτερο βάρος δόθηκε σε ζητήματα όπως η ασφάλεια του νερού, οι κλιματικοί κίνδυνοι, οι ασφαλίσεις και η τεχνολογική ανάπτυξη.
Για τους αγρότες, επομένως, η πρακτική σημασία των εξαγγελιών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις προτάσεις που θα ακολουθήσουν, ιδιαίτερα όσον αφορά τη διαχείριση των υδάτων, τις ασφαλίσεις και τους μηχανισμούς διαχείρισης των κλιματικών κινδύνων.
