Την εκτίμηση αυτή διατύπωσε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, χαιρετίζοντας ενημερωτική εκδήλωση με θέμα «Ταμείο Επιχειρηματικότητας – Χρηματοδοτώντας το μέλλον της Ελληνικής Γεωργίας», που οργανώθηκε το περασμένο Σάββατο το πρωί, με αφορμή τα εγκαίνια του περιπτέρου του ΥπΑΑΤ στην 90η ΔΕΘ.
Η νέα πρωτοβουλία του ΥπΑΑΤ, που υλοποιείται σε συνεργασία με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, θα εκφραστεί μέσα από τρία διακριτά χρηματοδοτικά εργαλεία κι ουσιαστικά έρχεται να δώσει απάντηση στο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η πλειονότητα των παραγωγών και των αγροτικών επιχειρήσεων για απόκτηση πρόσβασης σε χρηματοδότηση.

«Δεν θέλω να βλέπω καλές επενδύσεις, καλές ιδέες, να μένουν στα χαρτιά ή να στέκονται στάσιμες σε τραπεζικές θυρίδες και γραφεία, γιατί δεν βρέθηκε ένας απλός και αντιγραφειοκρατικός τρόπος να χρηματοδοτηθούν. Σε αυτό λοιπόν το ερώτημα απαντάμε με το νέο Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας», ανέφερε ο κ. Σχοινάς.
Προς την κατεύθυνση αυτή το πρώτο από τα τρία νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, το Ταμείο Εγγυοδοσίας του Αγροδιατροφικού Τομέα, όπως είπε ο υπουργός, περνά, πλέον, στη φάση εφαρμογής. «Βάζουμε στο τραπέζι 80 εκατ. ευρώ δημόσιων πόρων και πιστεύουμε ότι μπορούμε, μέσα από τη μόχλευση τραπεζικών και ιδιωτικών κεφαλαίων, να κινητοποιηθεί τριπλάσιο ποσό, έως και 250 εκατ. ευρώ σε δάνεια για επενδύσεις στον αγροδιατροφικό τομέα», επισήμανε και πρόσθεσε πως «για εμένα αυτό είναι έξυπνη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων. Να τους χρησιμοποιούμε προκειμένου να ξεκλειδώνουμε την πρόσβαση στη χρηματοδότηση. Να δίνουμε την ευκαιρία σε περισσότερους ανθρώπους της παραγωγής, οι οποίοι δεν έχουν τις άκρες, να βρουν αυτό που τους χρειάζεται και να μην μένουν οι ιδέες τους στο ράφι».
Μην κάνουμε τη ζωή των νέων αγροτών Γολγοθά
Ο υπουργός έκανε, επίσης, λόγο για «βαριές αλήθειες» που πρέπει να ειπωθούν και παραδέχθηκε ότι στην Ελλάδα το χρήμα παραμένει ακριβό και οι απαιτήσεις για εξασφαλίσεις είναι συχνά ψηλές, ενώ ιδίως για όσους ξεκινούν τώρα την εμπλοκή τους με την αγροδιατροφή, είναι ακόμη πιο δύσκολη η πρόσβασή τους σε ρευστότητα.

«Η επιδότηση, το τσεκ, βοηθά έναν παραγωγό. Η χρηματοδότηση όμως είναι αυτή που δίνει την ώθηση για κάτι πολύ μεγαλύτερο. Διότι βοηθά πολλούς. Στο μείγμα της ελληνικής γεωργικής πολιτικής χρειαζόμαστε και τα δύο. Θέλουμε τη νέα γενιά της ελληνικής γεωργίας να έχει την πεποίθηση ότι όταν ξεκινάει τη ζωή της στην ύπαιθρο δεν θα κάνει τη ζωή της Γολγοθά. Γιατί αν το πιστεύει αυτό πολύ απλά δεν θα ξεκινήσει»
επισήμανε ο υπουργός και συμπλήρωσε ότι «θέλουμε να της δώσουμε εργαλεία, κίνητρα, προοπτική, σιγουριά, βεβαιότητα, εισόδημα και τις κοινωνικές συνθήκες γύρω από την αγροτική παραγωγή που θα τους κρατήσουν στον τόπο τους», ενώ υπογράμμισε πως υπάρχει και μια Ελλάδα που παράγει, δίνει προστιθέμενη αξία στα προϊόντα της, επενδύει και καινοτομεί και αυτή η Ελλάδα θα στηριχθεί.
Ένα βήμα παραπέρα με το νέο σχεδιασμό
Ως ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια για την πραγματοποίηση νέων επενδύσεων στον αγροδιατροφικό τομέα, χαρακτήρισε τη δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση, η γενική γραμματέας Ενωσιακών Πόρων του ΥπΑΑΤ, Αργυρώ Ζέρβα.
«Ένα επενδυτικό σχέδιο μπορεί να είναι βιώσιμο και παραγωγικό, αλλά να μην υλοποιείται λόγω έλλειψης ρευστότητας, υψηλού κόστους δανεισμού ή αδυναμίας παροχής εξασφαλίσεων. Ο αγροδιατροφικός τομέας, την ίδια στιγμή, χρειάζεται επενδύσεις για να εκσυγχρονίσει τις παραγωγικές του υποδομές, να επιταχύνει την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση και να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά του. Η πρόκληση για εμάς ήταν αυτή την ανάγκη να τη μετατρέψουμε σε συγκεκριμένα χρηματοδοτικά εργαλεία προσαρμοσμένα στις διαφορετικές ανάγκες του παραγωγού και της αγροδιατροφικής επιχείρησης και αυτό ακριβώς κάνουμε με το Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας», είπε η κ. Ζέρβα.
Ο νέος σχεδιασμός, όπως εξήγησε, δεν αξιοποιεί απλώς την εμπειρία της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου αλλά κάνει και ένα βήμα παραπέρα, καθώς «από δύο βασικά εργαλεία που είχαμε περνάμε σε τρία διακριτά εργαλεία, ώστε να καλύψουμε διαφορετικές κατηγορίες δικαιούχων, αλλά και διαφορετικές χρηματοδοτικές ανάγκες».
Χρηματοδότηση κεφαλαίου κίνησης χωρίς επένδυση ή επιχορήγηση
Εστιάζοντας στο χρηματοδοτικό εργαλείο που ενεργοποιείται, το Ταμείο Εγγυοδοσίας Αγροδιατροφικού Τομέα, η κ. Ζέρβα υπενθύμισε πως ήδη έχει γίνει η πρόσκληση από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα προς τα πιστωτικά ιδρύματα. «Προβλέπει χρηματοδότηση τόσο για επενδύσεις όσο και για κεφάλαιο κίνησης. Η εγγύηση μπορεί να φτάνει μέχρι το 70% του δανείου και συνδυάζεται με επιδότηση επιτοκίου ως 4% για 4 έτη και φυσικά και συμβουλευτική υποστήριξη. Με αυτό τον τρόπο επιχειρούμε να αντιμετωπίσουμε στην πράξη δύο προβλήματα. Το κόστος δανεισμού και την απαίτηση για εξασφαλίσεις», διευκρίνισε η γενική γραμματέας Ενωσιακών Πόρων, συμπληρώνοντας πως μέσα από το συγκεκριμένο εργαλείο για πρώτη φορά δίνεται και η δυνατότητα χρηματοδότησης κεφαλαίου κίνησης, χωρίς να απαιτείται η υλοποίηση επένδυσης ή ένταξης σε πρόγραμμα επιχορήγησης.
Ως προς το «Ταμείο Μικρών Δανείων Αγροτικής Επιχειρηματικότητας ΙΙ», το δεύτερο χρηματοδοτικό εργαλείο που δρομολογείται, η κ. Ζέρβα μίλησε για σημαντική διεύρυνση των δυνατοτήτων που παρέχονται στο δικαιούχο. Το ανώτατο ύψος των μικρών δανείων από τις 25.000 ευρώ πάει στις 50.000, ώστε να μπορούν να χρηματοδοτηθούν περισσότερα ολοκληρωμένα σχέδια. Παράλληλα, το 50% του δανείου παραμένει άτοκο, ενώ για το υπόλοιπο 50% προβλέπεται πλήρης επιδότηση του επιτοκίου για τα δύο πρώτα έτη. Ενισχύεται και εδώ η συμβουλευτική υποστήριξη και από τα 300 ευρώ πηγαίνει στα 800 ευρώ και υπάρχει δυνατότητα χρηματοδότησης επενδύσεων και κεφαλαίου κίνησης.
Διακριτό χρηματοδοτικό εργαλείο για τους νέους γεωργούς
«Το τρίτο εργαλείο, όμως, αποτελεί κατά τη γνώμη μου από τις σημαντικότερες καινοτομίες του νέου σχεδιασμού, καθώς για πρώτη φορά δημιουργούμε ένα διακριτό χρηματοδοτικό εργαλείο για τους νέους γεωργούς. Ένα εργαλείο που δεν περιορίζεται μόνο στη χορήγηση του δανείου, αλλά συνδυάζει δανειακή χρηματοδότηση, μη επιστρεπτέα στήριξη και συμβουλευτική υποστήριξη, ενώ η συνολική χρηματοδότηση μπορεί να φτάσει μέχρι και τις 90.000 ευρώ», εξήγησε η κ. Ζέρβα και συμπλήρωσε: «Και εδώ υπάρχει μια ακόμα σημαντική καινοτομία. Η δυνατότητα χρηματοδότησης της αγοράς γεωργικής γης. Για τους νέους γεωργούς προβλέπεται κατ' εξαίρεση η δυνατότητα χρηματοδότησης αγοράς γης να φτάσει μέχρι και το 100% του ύψους του δανείου και της μη επιστρεπτέας ενίσχυσης. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί η ηλικιακή ανανέωση της Γεωργίας δεν μπορεί να επιτευχθεί μόνο με μια αρχική ενίσχυση εγκατάστασης».
Η γενική γραμματέας του ΥπΑΑΤ διευκρίνισε ότι τα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία μπορούν να αξιοποιηθούν αυτοτελώς για τη χρηματοδότηση επενδύσεων ή αναγκών ρευστότητας, αλλά και συμπληρωματικά με τις επενδυτικές παρεμβάσεις του στρατηγικού σχεδίου της ΚΑΠ.
Στοίχημα η εφαρμογή, οι τράπεζες να αξιοποιήσουν τα νέα εργαλεία
Το μεγάλο στοίχημα όμως, είναι εφεξής η εφαρμογή και εδώ, σύμφωνα με την κ. Ζέρβα, υπάρχει ευθύνη όλων όσων εμπλέκονται. Μάλιστα χωρίς να εξαιρεί την Πολιτεία και την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, οι οποίες «οφείλουμε να διασφαλίσουμε ένα πλαίσιο απλό, λειτουργικό, κατανοητό και να ενεργοποιήσουμε αυτά τα εργαλεία όσο το δυνατόν γρηγορότερα», η γενική γραμματέας χαρακτήρισε καθοριστικό το ρόλο των τραπεζών. «Θέλουμε τα πιστωτικά ιδρύματα να αξιοποιήσουν ουσιαστικά τις δυνατότητες που τους δίνουν τα νέα εργαλεία, ώστε οι ευνοϊκότεροι όροι που έχουμε σχεδιάσει να φτάσουν πράγματι στον τελικό δικαιούχο, να αξιολογούν τα επενδυτικά σχέδια με γνώση των πραγματικών συνθηκών της αγροτικής οικονομίας και να δουν αυτή την πρωτοβουλία όχι απλώς ως ένα ακόμα τραπεζικό προϊόν αλλά ως μια ευκαιρία να οικοδομήσουν μια σταθερή σχέση με έναν τομέα που έχει σημαντικές επενδυτικές ανάγκες και αναπτυξιακές προοπτικές», τόνισε και συμπλήρωσε πως «η επιτυχία των νέων εργαλείων τελικά θα κριθεί στην πράξη. Από την ταχύτητα ενεργοποίησής τους, την απλότητα των διαδικασιών, τη συμμετοχή των τραπεζών και κυρίως από το κατά πόσο θα μπορέσουν να τα αξιοποιήσουν οι παραγωγοί οι επιχειρήσεις που πραγματικά το χρειάζονται».
Η εκδήλωση πλαισιώθηκε και με συζήτηση στρογγυλής τράπεζας, στην οποία εκπρόσωποι του χρηματοπιστωτικού συστήματος και παραγωγοί που επωφελήθηκαν από εργαλεία του Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας στο παρελθόν, κατέθεσαν τις εμπειρίες τους.