Το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν το επόμενο διάστημα οι ευρωπαϊκές αρχές, είναι η μαζική έξοδος αγροτών από το επάγγελμα.
Τις δυνατότητες που μπορεί να αποκτήσει ένας ελληνικός συνεταιρισμός όταν λειτουργεί με επαγγελματική διοίκηση, εξωστρέφεια και μακροχρόνιο σχεδιασμό αποκαλύπτει η πορεία της Venus Growers, σύμφωνα με τον Γενικό Διευθυντή της, Στέλιο Θεοδουλίδη.
Δεν ξέρω πόση αντοχή μπορεί να έχει ακόμα το «παλιό μονοπώλιο του ΟΣΔΕ» στην μάχη υπονόμευσης της επίσημης Πολιτείας, όπως αυτή εκφράζεται από την ΑΑΔΕ, δηλαδή την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, πάντως οι δικές μου οι πληροφορίες αναφέρουν ότι κάπου εδώ τελειώνουν τα ψωμιά της.
Συνέχεια της µακρόχρονης πορείας του µέσα στην εταιρεία και αντανάκλαση της στρατηγικής της TIMAC AGRO ΛΥ∆Α να αναπτύσσει στελέχη από το εσωτερικό της και να ενισχύει διαρκώς τη διοικητική της δοµή αποτελεί η προαγωγή του ∆ηµήτρη Ρέππα στη θέση του Deputy General Manager Ελλάδας. ∆ιαθέτοντας περισσότερα από οκτώ χρόνια εµπειρίας στην TIMAC AGRO και έχοντας αναλάβει κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου σηµαντικές εµπορικές και διοικητικές αρµοδιότητες τόσο στην Ελλάδα όσο και σε επίπεδο ΝΑ Ευρώπης, Ο ∆ηµήτρης Ρέππας από το 2018 έως το 2020 συµµετείχε ενεργά στην ανάπτυξη των δραστηριοτήτων Marketing σε χώρες της ευρύτερης περιοχής, ενώ το 2020 ανέλαβε καθήκοντα Commercial Director της TIMAC AGRO ΛΥ∆Α, θέση την οποία κατείχε µέχρι σήµερα. Από το 2025 έχει παράλληλα την ευθύνη του Marketing για τη ΝΑ Ευρώπη, συντονίζοντας τη στρατηγική και τις σχετικές πρωτοβουλίες της εταιρείας στις αγορές της περιοχής.
Εδώ και κάποιες δεκαετίες, η συζήτηση για το αγροτικό εισόδηµα περιστρεφόταν σε µεγάλο βαθµό γύρω από τις επιδοτήσεις και τις εκάστοτε ευκαιρίες που δηµιουργούσε η Κοινή Αγροτική Πολιτική. Σήµερα το τοπίο έχει αλλάξει. Και µαζί του αλλάζει ο τρόπος µε τον οποίο πρέπει να σκέφτεται και να λειτουργεί ο αγρότης.
Σε καμιά χώρα της Ε.Ε. δεν έχει συμβεί αυτό που έγινε στην Ελλάδα με το ΟΣΔΕ και σε κανένα μέρος του κόσμου δεν έχει υπάρξει αυτή η ανεκτικότητα που έδειξε η εδώ διοίκηση της χώρας (όχι μόνο η κυβέρνηση) απέναντι σε μια συμμορία που ποδηγετούσε για χρόνια ολόκληρο το σύστημα διαχείρισης των κοινοτικών ενισχύσεων.
Συχνά, ο λόγος των πολιτικών, ενίοτε και των δημοσιογράφων, απομακρύνει τους αγρότες απ’ αυτό το οποίο συνιστά την πεμπτουσία της επαγγελματικής τους δραστηριότητας. Γι’ αυτό, οι λίγοι (αγρότες) που δεν λοξοδρομούν από το επιχειρηματικό τους πλάνο, είναι τελικά αυτοί που βγαίνουν ωφελημένοι.
Σημάδια που προμηνύουν σταδιακή βελτίωση των συνθηκών στον αγροτικό χώρο εκπέμπουν μια σειρά από εξελίξεις, τόσο στις τιμές των αγροτικών εμπορευμάτων όσο και σε άλλες «πηγές» που έχουν να κάνουν με τις κοινοτικές ενισχύσεις και τη χρηματοδότηση γενικότερα των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.
Το καλό νέο είναι ότι αυτή τη φορά στη ΔΕΘ, ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης όχι μόνο αναφέρθηκε πολλές φορές στους αγρότες και τους κτηνοτρόφους -κάτι που είχε αποφύγει επιμελώς από το βήμα της έκθεσης το 2025- αλλά καλλιέργησε και την εντύπωση ότι η επόμενη τετραετία θα είναι η τετραετία των αγροτών.
Το βέβαιο είναι ότι αυτή τη φορά, σε ότι αφορά τους αγρότες, η κυβέρνηση έχει πάρει το µήνυµα. Για µια σειρά από λόγους που δεν είναι της παρούσης, η πλειοψηφία των αγροτικών εκµεταλλεύσεων δεν απέχει πολύ από τα όρια της χρεοκοπίας.
Για όσους δεν λένε να το καταλάβουν, θα πρέπει να πω ότι εκτός από το ΟΣΔΕ, υπάρχουν και άλλα θέματα που απασχολούν τον αγροτικό κόσμο και μάλιστα πολύ πιο σοβαρά. Βλέπετε όμως, εδώ και χρόνια, τον τόνο των συζητήσεων στον αγροτικό χώρο, τον έδιναν τα ΚΥΔ και ένα σύστημα που είχε στηθεί γύρω από τη διαχείριση των κοινοτικών ενισχύσεων. Αυτοί διεκδικούσαν το ρόλο των opinion makers, αυτοί καθόριζαν την ατζέντα της «παραφιλολογίας» στα χωριά, αυτοί είχαν μάθει να ποδηγετούν κατά κάποιο τρόπο τις τοπικές κοινωνίες.
Ανεξάρτητα από τη μελαγχολία που φέρνει το τέλος των διακοπών, ο Σεπτέμβριος, όπως συμβαίνει με κάθε νέα αρχή, είναι ένας μήνας που γεννάει προσδοκίες. Και μόνο οι εξαγγελίες της ΔΕΘ, συντηρούν ένα κλίμα αναμονής για… καινούργιες υποσχέσεις, από τις οποίες, στο τέλος της ημέρας, κάτι μπορεί να μείνει. Ειδικά στον αγροτικό χώρο, όπου τον τελευταίο χρόνο έχουν μαζευτεί πολλά «σύννεφα», οι προσδοκίες για κινήσεις που θα δώσουν λύσεις είναι ακόμα μεγαλύτερες.
Διαβάζουμε για «προσαρμογές» και «αλλαγή στάσης» του ΥΠΑΑΤ ως προς την ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου. Το άμεσο ερώτημα που προκύπτει είναι αν οδεύουμε πραγματικά σε αλλαγή στρατηγικής ή πρόκειται για έναν ακόμη τακτικισμό αγοράς χρόνου.
Μπορεί οι χώρες να προχωρούν και οι οικονομίες να επιβιώνουν, ωστόσο, κάθε επίσκεψη στα χωριά, χρόνο με το χρόνο, φέρνει όλο και μεγαλύτερες απογοητεύσεις, είτε το βλέπεις με τα μάτια του αγροφύλακα, είτε με τα μάτια του ανθρώπου της πόλης το αποτέλεσμα είναι το ίδιο. Τα χωριά παρακμάζουν, η ελληνική ύπαιθρος φυλλορροεί.
Για τους κατοίκους των αστικών κέντρων, αστούς και μικροαστούς, αυτές τις μέρες, όλη η φροντίδα στρέφεται γύρω από τις διακοπές. Άλλοι κοντά και άλλοι μακριά, άλλοι σε ξενοδοχεία και άλλοι στα εξοχικά τους (συχνά και των φίλων τους), όλοι λίγο – πολύ, βρίσκουν έναν τρόπο να ξεφύγουν από την καθημερινότητα. Για τους αγρότες και αυτό το καλοκαίρι, οι αγωνίες ήταν πάνω - κάτω οι ίδιες. Πότε θα πληρωθούν, αυτά που έχουν μείνει απλήρωτα και πότε θα γίνουν οι δηλώσεις ΟΣΔΕ για να μην κινδυνέψουν και οι ενισχύσεις της φετινής χρονιάς.
Το µεγάλο έλλειµµα ανταγωνιστικότητας που καλείται να διαχειριστεί η ελληνική γεωργία αφορά κυρίως στις ετήσιες καλλιέργειες, τα λεγόµενα αροτραία. Σε σκληρό σιτάρι, βαµβάκι, αραβόσιτο και ηλίανθο τα καλλιεργητικά κόστη θα πρέπει να εκλογικευθούν και την ίδια στιγµή να υπάρξουν προσαρµογές στις απαιτήσεις της κλιµατικής αλλαγής και της νέας ΚΑΠ.
Το µήνυµα ότι «η επιτυχία της ΚΑΠ δεν θα µετρηθεί στις Βρυξέλλες αλλά στο χωράφι» αποτυπώνει ίσως τη µεγαλύτερη πρόκληση της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής για την περίοδο 2028-2034: Tη µετάβαση από τις γενικές ευρωπαϊκές κατευθύνσεις στις πραγµατικές ανάγκες των ανθρώπων που παράγουν.
Το ημερολόγιο γράφει 1η Αυγούστου και οι δηλώσεις ΟΣΔΕ για το 2026 ουσιαστικά δεν έχουν ξεκινήσει. Στις δυσκολίες για την ανάπτυξη μιας αξιόπιστης εφαρμογής προστέθηκε τις τελευταίες ημέρες και το θέμα των τροπολογιών για τις ευθύνες των ΚΥΔ επί του ζητήματος.
Στα γενικά, θα μπορούσε να πει κανείς ότι η κατάσταση στον αγροτικό τομέα είναι λίγο καλύτερη σε σχέση με αυτή την οποία άφηνε πίσω του ο περυσινός Ιούλιος. Θα έλεγα ότι, εκτός από τη βελτίωση της εικόνας όσον αφορά στις πληρωμές των κοινοτικών ενισχύσεων, μια κάποια πρόοδος υπάρχει και στα θέματα των αποζημιώσεων, ενώ το τρίτο σημαντικό κεφάλαιο είναι αυτό των τιμών παραγωγού για τα αγροτικά προϊόντα.