Με τις προδιαγραφές που έχει αυτή τη στιγμή, είναι απλησίαστο για το μεγαλύτερο ποσοστό των καπνοπαραγωγών, αφού χρειάζεται να είναι κάποιος... γαιοκτήμονας. Τα καλά νέα, πάντως, έρχονται από τους εμπόρους, που προτείνουν αυξημένες τιμές στα συμβόλαια σε σχέση με πέρυσι. Εκτιμάται ότι με τα σημερινά δεδομένα, η μέση τιμή που μπορούν να πιάσουν οι καπνοπαραγωγοί υπολογίζεται στα 4,10 ευρώ το κιλό και αν προκηρυσσόταν με σωστό τρόπο το πρόγραμμα της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης θα απέφερε άλλα 45 λεπτά το κιλό, με μέση απόδοση 200 κιλά καπνού το στρέμμα.
Επιστρέφει με αξιώσεις η καπνοκαλλιέργεια ή πιστεύετε ότι είμαστε υπέρ το δέον αισιόδοξοι;
Ο καπνός είναι ένα προϊόν πολύ παραμελημένο τα τελευταία δέκα χρόνια όσον αφορά το εμπορικό κομμάτι. Δεν είχαμε την απαιτούμενη αύξηση στην τιμή παραγωγού, που θα έπρεπε να καλύψει τα έξοδα που κρύβονται από πίσω: Μεροκάματα, φάρμακα, το γενικό κοστολόγιο είναι αυξημένο κατά πολύ σε σχέση με πριν από 10 χρόνια. Το εμπορικό κομμάτι δεν έδειξε την απαιτούμενη ευαισθησία, παρ’ όλο που τους το ζητήσαμε επανειλημμένα.
Μάλιστα, η τιμή όχι μόνο δεν έμεινε στάσιμη, αλλά έφτασε στα επίπεδα του 1993.
Πώς κινήθηκε η περσινή χρονιά;
Ξεκίνησε μεν ομαλά, όσον αφορά την παράδοση της παραγωγής, αλλά στις τιμές είχαμε μεγάλο πρόβλημα. Ξεκινήσαμε την περσινή χρονιά με συμβόλαια με ανώτερη τιμή τα 6,10 ευρώ το κιλό, για το τελευταίο υψηλής ποιότητας «χέρι», αλλά εάν συνυπολογιστούν και οι τέσσερις φάσεις συγκομιδής («χέρια») είχαμε μέση τιμή 3,30 ευρώ το κιλό στη δικιά μας την ομάδα. Είναι μεγάλη η διαφορά από την ανώτερη ποιότητα και δεν οφειλόταν σε καιρικά φαινόμενα. Απλά οι έμποροι δεν θέλαν να πληρώσουν υψηλές τιμές, με το πρόσχημα της κρίσης, ενώ μας είχαν τάξει άλλα πράγματα.
Τα φετινά συμβόλαια είναι πιο ενθαρρυντικά από πλευράς τιμής παραγωγού;
Φέτος βλέπουμε μια σημαντική αύξηση όσον αφορά τα συμβόλαια που μας έστειλε η μία εταιρεία για τα καπνά Ανατολικού τύπου. Η Καπνική Μιχαηλίδης έχει πολύ αυξημένες τιμές σε σχέση με τη Socotab. Περιμένουμε και τι τιμές θα μας δώσουν η Μισσιριάν και η ΣΕΚΕ. Μιλάμε, όμως, για τα αρχικά συμβόλαια. Είναι συμβατικές ονομαστικές τιμές, που ξεκινούν από τα 0,50 ευρώ το κιλό για το πρώτο «χέρι» και φτάνουν στο 6,10 για το τέταρτο «χέρι». Η μέση τελική τιμή θα υπολογιστεί μετά τις πληρωμές της σοδειάς του 2012. Πάντως, στις ονομαστικές τιμέρς έχουμε περίπου αύξηση 30-40 λεπτά σε σχέση με πέρυσι από τη Μιχαηλίδης, ενώ η Socotab περίπου 5-10 λεπτά. Βέβαια, πέρσι είχαμε και καθυστέρηση στην πληρωμή. Αλλά τακτοποιήθηκαν εν τέλει οι οφειλές από όλους.
Πόσο εκτιμάτε ότι μπορεί να είναι η μέση τελική τιμή φέτος για τα Ανατολικά καπνά;
Όπως αναφέρεται και στο συμβόλαιο υπάρχει ανώτατο όριο στα 4,50 ευρώ το κιλό.
Δηλαδή ακόμα κι αν όλα τα «χέρια» είναι κορυφαία σε ποιότητα - που είναι αδύνατον - εμείς θα εισπράξουμε κατά μέσο όρο 4,50 ευρώ το κιλό, όχι 6,10. Υπολογίζουμε ότι με μία κανονική χρονιά η μέση τιμή θα μπορέσει να είναι γύρω στα 4,10 ευρώ το κιλό.
Πόσο ανταποκρίνεται στις ανάγκες του καπνοπαραγωγού και ιδιαίτερα της αγοράς το πρόγραμμα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης που έχει προκηρύξει το υπουργείο;
Η αγορά εδώ και πολλά χρόνια μας έχει ζητήσει πιστοποίηση και μηδενική υπολειμματικότητα σε δραστικές ουσίες φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Η Ομάδα Καπνοπαραγωγών Κολινδρού καλλιεργεί σύμφωνα με τις αρχές της Ολοκληρωμένης Διαχείρισης εδώ και έξι χρόνια. Δεν είναι, λοιπόν, κάτι νέο για μας. Το θέμα είναι ότι το συγκεκριμένο πρόγραμμα θα μας εξυπηρετούσε για να επιστρέψει ένα μέρος των χρημάτων που παρακρατήθηκαν από τις ενισχύσεις μας το 2010.
Όμως, έχει κάνει ένα πολύ μεγάλο φάουλ η κυβέρνηση και το υπουργείο. Για να μας δώσουν το βοήθημα, που λένε, των 93 ευρώ το στρέμμα, μας βάζουν σε κάποια καλούπια που δεν... μπαίνουμε. Το να μου λέει το υπουργείο με την εγκύκλιό του να παράγω πέντε χρόνια στο ίδιο χωράφι καπνό, είναι ανθρωπίνως αδύνατο. Το πρόβλημα είναι ότι στο δεύτερο χρόνο το φυτό κινδυνεύει από τον κηλιδωτό ιό, κοινώς φυτόφθορα. Τους έχουμε ενημερώσει, και τον υφυπουργό, τον κ. Δριβελέγκα. Το υπουργείο αρνείται και δεν ξέρει τι να κάνει.
Ο καπνός, πάντως, έχει υπολειμματικότητα μικρότερη κι από το ροδάκινο. Μηδέν. Με λίγα λόγια οι καπνοπαραγωγοί δεν ραντίζουν πλέον, είναι στην κυριολεξία βιολογικός ο καπνός. Έπρεπε να είχε ξεκινήσει το πρόγραμμα ολοκληρωμένης διαχείρισης εδώ και δύο χρόνια και κάναμε όλες τις ενέργειες, αλλά ποτέ δεν ενεργοποιούνταν.
Από ποιους πιστεύετε ότι πολεμήθηκε ο καπνός;
Εμείς θέλουμε να σταματήσει η αντικαπνιστική καμπάνια που γίνεται σ’ όλο τον κόσμο. Δεν υπάρχει άλλο προϊόν που να υφίσταται τέτοιο πόλεμο. Καλό θα ‘ναι ο κόσμος να μάθει την πραγματικότητα. Ο καπνός υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει. Το πόσο βλαβερός είναι στην υγεία του αν θρώπου, δεν είμαι εγώ ο αρμόδιος. Αλλά υπάρχουν κι άλλα προϊόντα που είναι βλαβερά για τον άνθρωπο. Εμείς θέλουμε ο καπνός να υπάρχει, γιατί συντηρούνται τόσες οικογένειες. Αν εξαφανιστεί ο καπνός, αντί να γυρίσει ο κόσμος στα χωριά, εμείς θα αναγκαστούμε να πάμε στις πόλεις.
Who is who
Ο Βασίλης Ιωάννου είναι 44 ετών, αγρότης, έχει τελειώσει το Λύκειο και είναι πρόεδρος της Ομάδας Καπνού Κολινδρού «ΝΕΟΚΟΠΑ» από το 2006. Μένει στο Νεόκαστρο Ημαθίας και καλλιεργεί σε 150 στρέμματα σχεδόν σε ποσοστό 90% καπνά ανατολικού τύπου και βιρτζίνια.
Από το 335ο φύλλο της εφημερίδας Agrenda
Συνέντευξη στον Πέτρο Αλεξανδρή