Η εντολή του Συμβουλίου για διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αφορά ιδίως τους κανόνες για τη βιώσιμη χρήση φυτοφαρμάκων, την τήρηση αρχείων σχετικά με τα εκτρεφόμενα ζώα και τη χρήση πλαστικών στη βιομηχανία τροφίμων.
Το «omnibus X» αποσκοπεί στην απλούστευση κανόνων και διαδικασιών σε ολόκληρη τη νομοθεσία της ΕΕ, από τα προϊόντα φυτοπροστασίας και τα βιοκτόνα έως τις ζωοτροφές, τους επίσημους ελέγχους και την υγεία και ευζωία των ζώων. Στόχος του πακέτου είναι η μείωση του περιττού διοικητικού κόστους και των επιβαρύνσεων, διατηρώντας παράλληλα τα πολύ υψηλά πρότυπα της ΕΕ για την ασφάλεια τροφίμων και ζωοτροφών, καθώς και για την προστασία της ανθρώπινης και ζωικής υγείας και του περιβάλλοντος.
Ξεφυλλίστε σε υψηλή ανάλυση την εβδομαδιαία Agrenda
«Σήμερα προχωρούμε στη δεύτερη πρόταση στο πλαίσιο του πακέτου για την ασφάλεια τροφίμων και ζωοτροφών, ανοίγοντας τον δρόμο για απλούστερους και οικονομικότερους κανόνες όσον αφορά τη βιώσιμη χρήση φυτοφαρμάκων, την τήρηση αρχείων και τη χρήση πλαστικών στη βιομηχανία τροφίμων. Αυτό επιβεβαιώνει τη δέσμευση της προεδρίας μας να προωθήσει γρήγορα και αποτελεσματικά την ατζέντα απλούστευσης της ΕΕ.», δήλωσε η προεδρεύουσα του Συμβουλίου Μαριλένα Ραούνα, Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Τροποποιήσεις που εισήγαγε το Συμβούλιο
Η προεδρία έδωσε ύψιστη προτεραιότητα στο πακέτο απλούστευσης «omnibus X». Μετά την ταχεία έγκριση της εντολής του Συμβουλίου στις 4 Μαρτίου σχετικά με τον προτεινόμενο κανονισμό για την παράταση των περιόδων προστασίας δεδομένων για τα βιοκτόνα και την επίσημη υιοθέτηση της πράξης στις 11 Μαΐου, η προεδρία συνέχισε τις εργασίες για τις δύο εναπομείνασες προτάσεις.
Όσον αφορά την παρούσα πρόταση, τα κράτη μέλη συμμερίστηκαν σε μεγάλο βαθμό αυτή την αίσθηση επείγοντος και, υπό αυτό το πρίσμα, διατήρησαν τον βασικό προσανατολισμό της πρότασης της Επιτροπής, εισάγοντας τροποποιήσεις που θα επιταχύνουν ακόμη περισσότερο την εφαρμογή των σχετικών οδηγιών.
Οδηγία για τη βιώσιμη χρήση φυτοφαρμάκων
Η ισχύουσα οδηγία για τη βιώσιμη χρήση φυτοφαρμάκων (SUD) απαγορεύει την εναέρια εφαρμογή φυτοφαρμάκων, επιτρέποντας ωστόσο στα κράτη μέλη να χορηγούν μεμονωμένες παρεκκλίσεις από την απαγόρευση αυτή, με αποτέλεσμα σημαντική διοικητική επιβάρυνση τόσο για τους επαγγελματίες χρήστες όσο και για τις αρμόδιες αρχές. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις της SUD αποσκοπούν στη διευκόλυνση της χρήσης drones για στοχευμένη εφαρμογή φυτοφαρμάκων, η οποία ενδέχεται να παρουσιάζει ισοδύναμο ή ακόμη και χαμηλότερο κίνδυνο από τις επίγειες εφαρμογές φυτοφαρμάκων.
Η εντολή του Συμβουλίου διατηρεί την υφιστάμενη παρέκκλιση από την απαγόρευση των εναέριων ψεκασμών σε ειδικές περιπτώσεις, καθώς και την πρόσθετη παρέκκλιση που προτείνει η Επιτροπή για ορισμένους τύπους drones, ακόμη και όταν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των ειδικών περιπτώσεων. Το κείμενο της εντολής περιλαμβάνει επίσης:
- νέα διατύπωση που διευκρινίζει ότι η εντολή της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) θα καλύπτει καθοδήγηση τόσο για την αξιολόγηση κινδύνου των προϊόντων φυτοπροστασίας (PPP) που μπορούν να ψεκαστούν από drones όσο και για τους τύπους drones, τις συνθήκες χρήσης τους και τους σχετικούς κινδύνους,
- περίοδο 30 μηνών για την υιοθέτηση της κατ’ εξουσιοδότηση πράξης που θα προσδιορίζει τους τύπους drones που μπορούν να χρησιμοποιούνται για τον ψεκασμό προϊόντων φυτοπροστασίας,
- για εναέριους ψεκασμούς με οχήματα διαφορετικά από ορισμένους τύπους drones, μετά την έγκριση σχεδίου εφαρμογής, τα κράτη μέλη θα μπορούν να απαλλάσσουν από την υποχρέωση χωριστής έγκρισης των επιμέρους εφαρμογών προϊόντων φυτοπροστασίας, ενώ μέχρι σήμερα η έγκριση αυτή ήταν υποχρεωτική,
- μεταβατικά μέτρα που παρέχουν στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να επιτρέπουν τη χρήση drones έως ότου υιοθετηθεί η προαναφερθείσα κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι υφιστάμενοι όροι για εναέριους ψεκασμούς και ότι η Επιτροπή και η EFSA ενημερώνονται εντός 30 ημερών από τη χορήγηση της έγκρισης χρήσης drones από τα κράτη μέλη, μαζί με την αξιολόγηση κινδύνου βάσει της οποίας χορηγήθηκε η έγκριση.
Οδηγία σχετικά με την προστασία των ζώων που εκτρέφονται για γεωργικούς σκοπούς
Η οδηγία αυτή απαιτεί από τους γεωργούς να τηρούν αρχεία για τις φαρμακευτικές αγωγές που χορηγούνται στα ζώα και για τον αριθμό των θανάτων. Ωστόσο, παρόμοια τήρηση αρχείων απαιτείται ήδη από τον κανονισμό για τα κτηνιατρικά φαρμακευτικά προϊόντα και από τον κανονισμό για την υγεία των ζώων («Νόμος για την Υγεία των Ζώων»), αντίστοιχα. Η τροποποίηση του Συμβουλίου καταργεί αυτή τη διπλή υποχρέωση.
Οδηγίες σχετικά με βασικούς κανόνες για πλαστικά υλικά
Δύο οδηγίες του 1982 και του 1985 καλύπτουν ζητήματα σχετικά με πλαστικά υλικά και αντικείμενα που προορίζονται να έρχονται σε επαφή με τρόφιμα. Ωστόσο, τα ίδια ζητήματα ρυθμίζονται ήδη από κανονισμό της ΕΕ του 2011. Ως εκ τούτου, το Συμβούλιο προτείνει την κατάργηση αυτών των δύο οδηγιών, προκειμένου να ενισχυθούν η νομική ασφάλεια και η σαφήνεια.
Επόμενα βήματα
Η προεδρία θα συνεχίσει τις εργασίες για την τελευταία εναπομείνασα πρόταση του πακέτου, με στόχο την ταχεία επίτευξη συνολικής συμφωνίας του Συμβουλίου σχετικά με την εντολή διαπραγμάτευσης με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για ολόκληρο το πακέτο απλούστευσης «omnibus X».
Ιστορικό
Τον Οκτώβριο του 2024, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε όλα τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, τα κράτη μέλη και τους ενδιαφερόμενους φορείς να προωθήσουν κατά προτεραιότητα τις σχετικές εργασίες, ιδίως ως απάντηση στις προκλήσεις που επισημάνθηκαν στις εκθέσεις του Enrico Letta («Much more than a market») και του Mario Draghi («The future of European competitiveness»).
Από τον Φεβρουάριο του 2025, η Επιτροπή έχει παρουσιάσει δέκα πακέτα «Omnibus» με στόχο την απλούστευση της υφιστάμενης νομοθεσίας, συμπεριλαμβανομένου ενός δέκατου Omnibus για την ασφάλεια τροφίμων και ζωοτροφών τον Δεκέμβριο του 2025. Ο οδικός χάρτης «One Europe, One Market», που υπογράφηκε από τους προέδρους του Συμβουλίου της ΕΕ, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής στις 24 Απριλίου 2026, στο περιθώριο της άτυπης συνάντησης ηγετών στη Λευκωσία, περιλαμβάνει τον στόχο ολοκλήρωσης των εργασιών για όλα τα πακέτα απλούστευσης έως το τέλος του 2027.
