Με τη χρήση αυτού του ιστότοπου, αποδέχεστε την χρήση των cookies. Διαβάστε περισσότερα για τα cookies εδώ.
ΑΠΟΔΟΧΗ
BACK TO
TOP
Γνώμες

Στην πρωταρχική έννοια του πολιτισμού

Η λέξη και η έννοια του πολιτισμού (civilisation) είναι πρόσφατη, προέρχεται από τη Γαλλία του 18ου αι. Αρχικώς νοείται ως το αντίθετο της βαρβαρότητος, τα εξευγενισμένα ήθη, οι καλοί τρόποι και η αγωγή, διάκριση πολιτισμένων και αγρίων. Από τα γαλλικά διαδίδεται στις άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες. Η ελληνική λέξη «πολιτισμός» είναι αρχαία και σήμαινε τα πολιτικά πράγματα, η χρήση της δε ήταν σπάνια. Με τη σύγχρονη έννοια αποτελεί σύλληψη του Αδ. Κοραή το 1804 ως μετάφραση της γαλλικής civilisation.

panagos_2

Γιάννης Πανάγος

143
0

Civilisation και culture, πολιτισμός και κουλτούρα: Έννοιες άλλοτε συνώνυμες και άλλοτε συμπληρωματικές. Υπό μίαν άποψη κουλτούρα συνιστά τις πνευματικές και ηθικές αξίες (ευγενής, ανώτερη) ενώ πολιτισμός τα υλικά, τεχνικά επιτεύγματα (ταπεινός, κατώτερος). Η αντίστοιχη διάκριση στον Μαρξ είναι μεταξύ υποδομών (ύλη) και εποικοδομήματος (πνεύμα).

Στην αγγλόφωνη ανθρωπολογία cultures είναι οι πιο πρωτόγονοι πολιτισμοί ενώ civilisations οι προηγμένοι κι ανεπτυγμένοι. Στα ελληνικά υπάρχουν τα επίθετα «πολιτισμικός», που αφορά τις έννοιες με μεγάλο βάρος για τον υψηλό πολιτισμό, και «πολιτιστικός», το οποίο αφορά απλούστερες εκφράσεις.

Το 1819 η λέξη civilisation αποκτά πληθυντικό αριθμό. Εδώ σημαίνει το σύνολο των χαρακτηριστικών που παρουσιάζει η συλλογική ζωή μίας ομάδας ή μίας εποχής. Ο όρος του πολιτισμού ως μίας, πανανθρώπινης έννοιας υποβαθμίζεται από την έμφαση στους διαφορετικούς πολιτισμούς. Αντικαθίσταται από έννοιες όπως ανθρωπότητα και ανθρωπισμός.

Σήμερα, πολιτισμός (ενικός) ονομάζεται το σύνολο των κοινών κτημάτων της ανθρωπότητας, «όλα όσα δεν μπορεί να λησμονήσει ο άνθρωπος». Με τη δυτική παγκόσμια κυριαρχία και την παγκοσμιοποίηση διαδίδονται παντού κοινές αξίες και πρότυπα.  Γίνεται λόγος για την πορεία ενός, παγκόσμιου πολιτισμού.

 

*Απόσπασμα από άρθρο του Μ. Νοβακόπουλου με σημειώσεις από το βιβλίο του Γάλλου ιστορικού Fernand Braudel (1902-1985)
«Η Γραμματική των Πολιτισμών» του 1963. Το βιβλίο εκδόθηκε στα ελληνικά το 2001 από το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης

*ΕΚΔΟΤΗΣ-ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ AGRENDA

Σχόλια (0)
Προσθήκη σχολίου
ΤΟ ΔΙΚΟ ΣΑΣ ΣΧΟΛΙΟ
Σχόλιο*
χαρακτήρες απομένουν
* υποχρεωτικά πεδία

News Wire

Πληρωμές Προγράμματα Προιόντα Τεχνολογία